Over mezelf en mijn ideeën (Commentaar van anderen op mijn werk)


Matteüs 7-3: Waarom kijk je naar de splinter in het oog van je broeder of zuster, terwijl je de balk in je eigen oog niet opmerkt?
Marcus Aurelius Het leven van een mens is wat zijn gedachten ervan maken.
Sören Kierkegaard: Het leven kan alleen achterwaarts worden begrepen, maar het moet voorwaarts worden geleefd.
György Konrád: Op de vraag naar de zin van het leven antwoordt iedereen met zijn levensloop.
Roger Price: Het leven zelf is de grote leraar en de problemen die het leven brengt kunnen, ofschoon zij de oorzaak van lijden kunnen zijn, ook het middel worden voor het verkrijgen van inzicht en zodoende voor spirituele transformatie.
T. Dobzhansky: Een levend lichaam… is een kunstwerk. De schoonheid ervan schuilt in zijn innerlijke doelgerichtheid.
Peter Senge Echte leiders zijn niet zozeer mensen die alles oplossen. Ze zijn juist goed in het omgaan met onoplosbare problemen.
Seth Godin: Leadership doesn’t always start at the top, but it always manages to affect the folks at the top.
Uiteindelijk zijn mensen het makkelijkst de kant op te leiden die ze altijd al op wilden.
W.F. Hermans: Men wreekt zich altijd in het leven , alleen meestal niet op de mensen die schuldig zijn. (Tranen der acacia's)
Edward Snowden: Ik wil de maatschappij de kans bieden te bepalen of ze zichzelf wil veranderen.
Gabriël van den Brink Het vermogen van politici om publiekelijk in te gaan op morele en sociale vragen, dat ontbreekt totaal.
Harry Nijhof Er zal een tijd komen dat de professionals die bottom up, met hun cliënten de problemen echt oplossen beter gewaardeerd zullen worden dan de politicals die zich met navelstaren bezig houden.
Stelling: Daar waar de zelfcorrectie, de zelfregulering van het marktmechanisme faalt nemen politici de besturing over en daar waar de zelfcorrectie, de zelfregulering van politici faalt neemt het marktmechanisme de besturing over. Om een duurzame samenleving te creëren dient het zelfreinigend vermogen voor zowel het marktmodel als de politiek beter te functioneren.

Professionals & Politicals ('Structure follows Strategy', Perceptie, Ontmaskeren)

Laat ik me even aan u voorstellen:

Mijn naam is Harry Nijhof. Mijn werkzame leven heb ik in hoofdzaak bij het boeiende bedrijf Koninklijke Hoogovens doorgebracht. Voor Hoogovens werkte ik twee jaar op de afdeling Research & Development bij Westeel-Rosco op het hoofdkantoor in Toronto, Canada.

Theo Henrar: koppige manager met charme (Heiko Jessayan FD 7 maart 2018):
Theo Henrar wordt komende zomer 60 jaar en werkt deze maand precies 31 jaar bij de voormalige Koninklijke Hoogovens en Staalfabrieken die dit jaar zijn eeuwfeest viert. Maar van een feeststemming is allerminst sprake. De directievoorzitter van Tata Steel Nederland moet vol aan de bak en dat doet hij ook. Zo probeerde hij afgelopen maandag via de Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra een uitzonderingspositie voor IJmuiden te bewerkstelligen mocht president Donald Trump overgaan tot importheffingen op staal en aluminium. Een ingewijde zegt over de staaldirecteur: 'Theo springt voor zijn mensen in de bres. Vraag hem waar IJmuiden zijn succes aan te danken heeft, dan zegt hij: “De mensen, want zij gaan voor dit bedrijf door het vuur.” Maar dat geldt in de eerste plaats voor Theo zelf.'

Het IJmuidense staalbedrijf viert zijn 100-jarig jubileum. Ter gelegenheid van vijfenzeventig jaar Hoogovens heb ik in 1993 het fraaie boek Concern in beweging ontvangen. Willem Nieuwenhuys schrijft in het hoofdstuk De 'drang naar werkgemeenschap' onder Familie-achtige cultuur (p. 149):
De werkgemeenschap Hoogovens is in veel opzichten een spiegel van de samenleving. Het personeel bejegent de directie met een eerbied eigen aan de tijd.
Kerkelijke elementen zijn er ook: bij tijd en wijle een godvruchtige bespiegeling in 'Samen'; een gevoelen onder het personeel dat je, om promotie te maken, van dezelfde signatuur moet zijn als de bedrijfsleiding, namelijk protestant; of bijvoorbeeld de berisping van een smeltmeester die in zijn ploeg alleen katholieken blijkt aan te stellen.

Superintelligentie. Beter dan ons mensenbrein? (Pim Haselager Lezing 8 mei 2018):
De context waarbinnen artificiële intelligentie functioneert is cruciaal voor zijn kunde of onkunde stelt filosoof en AI-deskundige Pim Haselager.
Hulpmiddel
Pim Haselager legt uit hoe superintelligentie werkt en vertelt waarom het zich op bepaalde vlakken wel en andere juist niet vertoont. Hij stelt de vraag waarom er zoveel aandacht uitgaat naar superintelligente en niet naar superethische computers.
Na zijn lezing gaat Haselager in gesprek over de maatschappelijke kant van artificiële superintelligentie. Waar kan het toegepast worden in de samenleving? Kan een superintelligent computersysteem of robot ook rekening houden met menselijke waardeoordelen en daarmee ethisch intelligent worden? Of blijft een computer of robot niet meer dan een hulpmiddel van de mens?

De homo sapiens heeft een moreel kompas. Daarentegen is het voor de mensheid onmogelijk een robot, lees de wereldwijde ICT-infrastructuur een moreel kompas aan te leren. Alleen een gebruiker van ICT heeft een geweten.

Vanaf 1970 heb ik Hoogovens in verschillende staffuncties (Research & Development, Diversificatie en Automatisering) eerst top down en later bottom up leren kennen. Bij de afdeling Research & Development hield ik me met productontwikkeling en bij Diversificatie met beleids - en marktonderzoek bezig. Thema’s die mijn bijzondere belangstelling hadden waren organisatiecultuur, besluitvormingsprocessen en artificial intelligence. Na mijn ontslag bij Hoogovens kreeg ik het traject Ondernemen met talenten bij het outplacementbureau Van Ede & Partners onder leiding van Hans Leeuwens door Hoogovens aangeboden. Het onderzoeksrapport 'E i V' is een vervolg op het traject Ondernemen met talenten. Gewenste cultuurveranderingen in een organisatie worden in een 5Ddenkraam geplaatst. Het is de spin-off (serendipiteit) van de zoektocht. Uiteindelijk draait het om de vraag: is het mogelijk de beschaving een stapje verder te brengen? Is het laagje vernis dat beschaving heet sinds de oudheid toegenomen? Er is Volgens Hans Leeuwens, auteur van het boek Oosterse wijsheid en westerse renaissance en destijds directeur van Van Ede & Partners, altijd een derde punt (lees Derde weg van Benjamin Barber), de neutrale factor, een hogere vorm van bewustzijn om tussen twee polen balans te creëren.

In de periode 1972-1979 participeerde ik bij de divisie Diversificatie in een grote verscheidenheid interdisciplinaire projecten. In 1973 had ik mijn kantoor schuin tegenover dat van Henk Oudeman. Hij heeft aan de wieg gestaan van een voor Hoogovens zeer lucratief diversificatieproject. Henk Oudeman was een aimabele vent. Marjan Oudeman zei ooit in het programma Buitenhof dat ze haar carrière bij Hoogovens niet aan een kruiwagen, maar volledig aan zichzelf had te danken. Door mijn bottom up ervaring bij de automatiseringsafdeling kan ik zeggen Marjan wees blij dat je op de schouders van je vader hebt mogen zitten. In Arnhem heb ik in de periode 1978 - 1980, de Leergang Bedrijfskunde gevolgd. De heer Hoogland, destijds CEO bij Estel zat in de Raad van Toezicht van deze Leergang. Het management van de automatiseringsafdeling had geen enkele ervaring met de interdisciplinaire projectaanpak. Ik werkte nog maar kort voor de automatiseringsafdeling toen een jong academicus (G.J.N.) er achter kwam dat zijn chef geen informatica-kennis bezat. De directeur van de automatiseringsafdeling heeft toen de betreffende manager direct overgeplaatst. In 1987 signaleerde ik binnen Hoogovens dat ik een manager van de automatiseringsafdeling niet op enige substantiële informatica-kennis kon betrappen. Hij had wel kennis over de inhoud van de gereedschapskist, maar heeft het gereedschap zelf nooit leren gebruiken om als projectleider een informatiesysteem te bouwen. Het rapport Ontwikkelen van Bestuurlijke informatiesystemen en de Systeemintegratie (juli 1992) dat ik in de hobbysfeer had samengesteld vond hij niet relevant. Bij een werkbespreking was zijn enige inbreng dat hij een kopje koffie voor je haalde. Voor zijn toegevoegde waarde, het over de schutting gooien van automatiseringsprojecten werd hij wel zeer riant beloond. Binnen de automatiseringsafdeling was het over de schutting werpen een gevleugelde uitspraak. Maar "wie kaatst moet de bal verwachten". De vraag komt dan naar voren waarom wordt zo'n manager door zijn chef de hand boven het hoofd gehouden? Maar toen ik in 1979 bij de automatiseringsafdeling solliciteerde werd ik al door een medewerker (W.R. heeft zijn pensioen bij Hoogovens gehaald) voor de eigen koninkrijkjes binnen Hoogovens gewaarschuwd. Het is wellicht aardig om te vermelden dat de boven aangehaalde manager in zijn vrije tijd toneelspeelde bij een amateurgezelschap dat de sprookjes van Hans Christian Andersen vertolkte. Het zal duidelijk zijn dat ook zijn chef, de directeur van de automatiseringsafdeling op het vakgebied informatica een keizer zonder kleren was. De directeur van de automatiseringsafdeling vertelde in 1980 trots, dat hij bij de automatiseringsafdeling de eerste drie academici had binnengehaald. Vanuit het hogere echelon van de automatiseringsafdeling is nooit van enige kennisoverdracht op het vakgebied informatica sprake geweest. Wel heeft de directeur van de automatiseringsafdeling de betreffende drie academici, waaronder de door mij aangehaalde manager naar topfuncties binnen de afdeling gepromoveerd. Een van deze managers heeft hem later opgevolgd.

De Belastingdienst: een loyale marionet in handen van de politiek (Robert Giebels Alexander Leeuw. WOB-onderzoek: Marlies de Brouwer Volkskrant 24 augustus 2017):
Veel problemen bij de Belastingdienst zijn terug te voeren op de grillen van de politiek. 'Den Haag' verzint allerlei fiscale maatregelen waarvan de dienst maar moet uitzoeken hoe ze die uitvoert. Is er een oplossing?
Vereenvoudiging blijft uit
Op de werkvloer van de Belastingdienst klinkt gemor over de politiek 'die van alles en nog wat bij ons over de schutting gooit', zo schrijven belastingambtenaren op de Beeldkrant, de interne website van de Belastingdienst. 'En onze top durft geen nee te zeggen.'

De manier waarop we onze rol in het rollenspel invullen wordt vooral beïnvloed door het script dat aan onze rol ten grondslag ligt. Of met andere woorden de cultuur waardoor ons gedrag wordt bepaald.

De organisatiecultuur, de context waarin we functioneren is bepalend voor ons gedrag. Het opleidingscentrum van Hoogovens verzorgde de hogere beroepsopleiding "Automatisering en Mechanisering van de Bestuurlijke Informatievoorziening" (AMBI). Bij de automatiseringsmedewerkers ontbrak het zeker niet aan informatica-kennis. In 1981 slaagde ik voor de module S3 Systeemonderzoek (AMBI). Top down was echter geen sprake van enige informatica kennisoverdracht, wel van een volledige fixatie op de hardware. Wat goed is voor een toeleverancier behoeft nog niet goed te zijn voor Hoogovens. Automatiseren leidt niet automatisch tot een effectievere besturing aan de top van het bedrijf. Maar het vraagstuk dat ik aanstip hangt ook samen met het artikel 'De valkuil van de schijnmarkt' (voor de insiders bij Hoogovens zegt dit genoeg) in het Tijdschrift voor Marketing september 1975, dat ik bij Diversificatie ter discussie heb gesteld. Ook hangt het samen met de beleidsnota van FvD over dit thema. Voor zover mij bekend is de in de nota genoemde winstdoelstelling niet gerealiseerd.

Het parlementair onderzoek ICT-projecten laat zien dat deze paradox zich ook voordoet bij de overheid. Er is een grote kloof tussen de ambities van de bestuurders en de praktische uitvoering op de werkvloer. 'ICT-stelsel bij de overheid is rot':
De publieke ict is rot. Wezenlijke zaken zijn niet te veranderen. Dat heeft vooral met politieke en bestuurlijke besluitvorming te maken. Toch zijn er wel verbeteringen door te voeren op het gebied van aanbestedingen, aansturing en inrichting van de ict-organisatie, verwachtingspatronen en de mate van openbaarheid van systeemcode en -specificaties. Dat zegt René Veldwijk, partner bij ict-maatschap Ockham uit Vianen. Als kenner en criticus van de overheids-ict wordt Veldwijk vandaag gehoord tijdens de tweede openbare hoorzitting van de tijdelijke commissie ICT-projecten bij de overheid.

Een opvallend punt is dat ik bij de automatiseringsafdeling ben aangenomen door een medewerker die hoofd Management Development is geworden. Toen ik hem later sprak over het mismanagement bij de automatiseringsafdeling heeft hij zijn mond niet open gedaan. Al is het voor mij duidelijk dat het signaal dat ik in 1987 heb afgegeven door de manager MD is ontvangen. Wat betreft het laatste project dat ik als projectleider heb uitgevoerd vertelde ik hem dat ik het basisontwerp van de informatie analist had herschreven en dit had tot gevolg dat het informatie systeem voor de helft van het budget is gerealiseerd.

De basis voor het rapport ‘E i V’ is in 1993/1994 gelegd tijdens het door Hoogovens aangeboden traject Ondernemen met talenten bij het outplacementbureau Van Ede & Partners onder leiding van Hans Leeuwens. Het boek Oosterse wijsheid en westerse renaissance dat Hans Leeuwens heeft vertaald en van commentaar heeft voorzien reikt de oplossing aan voor het probleem waar ik bij Hoogovens tegen aan ben gelopen. Hans Leeuwens spreekt in dit boek de verwachting uit dat in de 21ste eeuw, een paradigmawisseling plaats vindt, namelijk de Westerse Renaissance onderbouwd door Oosterse wijsheid. Of met andere woorden mijn werkervaring staat symbool voor een groter verhaal, namelijk hoe de levensbeschouwing, het morele kompas tussen professionals & politicals in Nederland en Europa, maar ook tussen Oost en West zich doet gelden. Uiteraard ben ik Hoogovens zeer erkentelijk voor het door Van Ede & Partners verzorgde traject Ondernemen met talenten.

Toen ik bij Hoogovens via de kantonrechter werd ontslagen heb ik me bewust de vraag gesteld waar ben ik de mist ingegaan?
De uitkomst van deze vraag is het onderzoeksrapport ‘E i V’, dat naadloos aansluit op de visie, die door het 'Goede - Ware - Schone' van Socrates en Plato wordt uitgedragen. Maar het rapport 'E i V' is ook (wat later bleek) intuïtief aan de hand van de vier stappen van Maslow uitgewerkt. In het rapport ‘E i V’ is de moraal van het verhaal de notie van ressentiment. Bij eigen koninkrijkjes staat niet het commerciële succes, de continuïteit van Hoogovens centraal, maar de egospelletjes van managers en de haantjescultuur van het middenkader (cliëntelisme, vijfde colonne).

Voor het oplossen van wereldvraagstukken maakt het niet uit of je theïst of atheïst bent we zitten in hetzelfde schuitje. We leven op dezelfde aarde. Het leerproces van Plato laat zien dat er in het gehele heelal niets is dat niet twee kanten heeft – de keerzijden van dezelfde medaille. Het pedagogisch denkmodel, het morele kompas van Plato biedt een context voor zowel de theïstische als de atheïstische wereld. Chaos, onbalans ontstaat wanneer politici geen oog hebben voor de keerzijde van de medaille.

In 1994 was Daniel Ofman als organisatieadviseur bij de cultuuromslag van Hoogovens betrokken. Om de cultuurverandering bij Hoogovens te realiseren is ook de bedrijfsgoeroe Jan Westerbrink ingeschakeld. Eerder was Hoogovensbreed de kwaliteitscirkel Plan – Do - Check – Act van de lerende organisatie geïntroduceerd. De RvB wil wel, maar het is met name de haantjescultuur van het middenkader, de 4e macht die stevig op de rem trapt. Het fenomeen moral hazard spreekt voor zich. Het zijn de managers die hun eigen koninkrijkjes bestieren die een bedrijf in de problemen brengen. Managers met NPS werden niet gecorrigeerd. Geconcludeerd kan worden dat de afdeling bij Hoogovens die met psychologisch onderzoek was belast door het stockholmsyndroom was bevangen.

Wat weet Rutte van de staalhistorie? (Peter de Waart Volkskrant 6 september 2016 p. 25):
Een van de charmante karaktereigenschappen van premier Rutte is dat hij overal iets van vindt. En dat hij het zo politiek correct weet te verwoorden dat hij ermee wegkomt.
Zoals al enige tijd bekend is, wil het moederconcern in India zijn Europese fabrieken (Hoogovens en wat resteert van BritishSteel) in een nieuw bedrijf met het Duitse Thyssen-Krupp onderbrengen. Rutte had zich daar, zoals een liberaal betaamt, tot nu toe nooit over uitgelaten. Laat het bedrijfsleven zijn eigen boontjes doppen. Niet voor niets heeft VVD'er Zalm ooit het staatsbelang in Hoogovens verkocht. Maar toen hem vrijdag om een reactie werd gevraagd op de brief van Dezentjé Hamming, riep hij 'verschrikkelijk trots op het staalbedrijf' te zijn.
In 1974 werkten nog meer dan een miljoen Europeanen in de staalindustrie. Ondanks EEG en EGKS lieten de regeringen van de lidstaten zich allemaal voor het karretje van hun nationale staalbedrijven spannen. Uiteindelijk werden ze allemaal met belastinggeld overeind gehouden. Tien jaar later waren 500 duizend werknemers hun baan kwijt, waren de grensoverschrijdende fusies opgeblazen en de overheidstekorten geëxplodeerd. Onder het motto zachte handen maken stinkende wonden werd de staalcrisis een van de grootste financiële rampen van de 20ste eeuw.
Rutte moet dat als historicus weten. Maar als politiek koopman kan hij ook wegkomen door het omgekeerde te zeggen.

Draait alles om cultuurverschillen (Peter de Waard Volkskrant 27 augustus 2015 p. 27):
'Mister Imtech' René van der Bruggen deed ongeveer honderd overnames in tien jaar. In al die gevallen liet hij het management zitten en bemoeide hij zich nauwelijks met de gang van zaken in den vreemde. Imtech wilde een decentraal geleid concern blijven met een klein hoofdkantoor in Gouda. Een culturele due diligence werd niet gedaan. In 2012 erkende Van der Bruggen het bestaan van 'sterke nationale en regionale cultuurverschillen'. 'Maar gelet op de strategie en organisatie van Imtech vormen die geen wezenlijk probleem', zo werd uit zijn mond opgetekend door Bim Bensdorp in het boekje Champagne en Karnemelk.
Bensdorp onderzocht hoe cultuurverschillen spelbreker waren bij fusies en overnames. Hij was zelf verkoopdirecteur en directeur strategie bij Hoogovens toen dat bedrijf zich in 2000 voor de tweede keer in een heilloos fusie-avontuur stortte met een buitenlandse partner. Nadat de fusie met het Duitse Hoesch begin jaren tachtig spaak was gelopen, werd een poging gewaagd met British Steel. Dat waren in tegenstelling tot de Duitsers ('Wij maken geen grappen', aldus een Opel-reclame) toffe jongens met een flinke dosis humor waarmee de Nederlanders wel door één deur leken te kunnen. Dat hadden Shell en Unilever bewezen.
Maar dit keer vlogen al snel de borden door de kamer. Wat de Nederlanders zagen als een fusie van gelijken, zagen de Britten als een overname. Terwijl de Nederlanders een bestuur wilden dat op basis van consensus besluiten zou nemen, kozen de Britten voor een hiërarchisch bestuur met een sterke man. De Nederlanders konden niet op tegen het Britse powerplay. Hoogovens werd de melkkoe die de verliezen in Groot-Brittannië moest compenseren. Hetzelfde gold voor KLM na de fusie met Air France . De mix van karnemelk en champagne had een vieze smaak.

'Fusie Tata Steel met Duitsers wordt een hels karwei' (Wilco Dekker interviewt Jacques Schraven Volkskrant 3 augustus 2017 p. 15-16):
'Die fusie - of eigenlijk was het een overname - was een schoolvoorbeeld van een foute zakelijke beslissing. Niemand in Nederland heeft er ook maar enig profijt van gehad', zegt Schraven (75) thuis in zijn woning in hartje Den Haag, te midden van trofeeën uit zijn lange carrière bij onder meer Shell en werkgeversvereniging VNO-NCW. 'Er was heel lang te weinig geïnvesteerd in British Steel. De bedrijfsprocessen waren verouderd en de infrastructuur was zwak. Ik begrijp niet dat in 1999 niemand ingreep om deze fusie tegen te houden.

Marcel Metze geeft met zijn artikel DE BRUID VAN STAAL hoe Hoogovens een prooi werd van cultuurverschillen en grote ego's (NRC Handelsblad, 3 juni 2006) een aardige blik in de keuken van het staalbedrijf. Marcel Metze sprak met een groot aantal topbestuurders van Hoogovens en een aantal Britse insiders en reconstrueerde hoe het winstgevende Hoogovens zich liet inpakken door het verouderde en verlieslijdende British Steel. Naar buiten is de combinatie met British Steel als fusie verkocht, maar feitelijk was het door het meerderheidsbelang van 60% van BS een overname. De country club management stijl heeft Hoogovens uiteindelijk opgebroken.

In het tijdschrift ManagementBoekMagazine van december 2012 staat een interview Niet integreren is misschien wel het slimste met Bim Bensdorp auteur van het boek Champagne en Karnemelk - Cultuur als spelmaker of spelbreker bij fusies en overnames. Enkele fragmenten:
Het verhaal over Corus laat de naïeve kant van het topmanagement zien, waarbij de Nederlanders haastig zijn ingestapt bij de Britten. Daar wil ik voor waarschuwen. Wat mij verbaast, is het gebrek aan leervermogen van topmensen. Ze kennen de cijfers, maar durven nog steeds te reppen van een een ‘merger made in heaven’. Toen ik bij Hoogovens directeur strategie was, waarschuwde ik de top over de geraamde synergie. Ik zei dat zij die synergie door tweeën moesten delen en de geraamde tijd met twee moesten vermenigvuldigen. Als de synergie dan nog positief was, kon het iets worden naar mijn mening.

Ronald Plasterk Big Brother Award (Volkskrant 22 oktober 2015):
Ronald Plasterk maakt twee keer kans op een Big Brother Award, de prijs voor de grootste privacyschender. De andere twee genomineerden zijn de korpschef van de Nationale Politie en het Van der Valk-hotel in Hengelo. Dat heeft organisator Bits of Freedom bekendgemaakt. Op 28 oktober wordt de prijs uitgereikt.
Plasterk, de minister van Binnenlandse Zaken, was al genomineerd voor de Big Brother Publieksprijs. Daar hebben de deskundigen zich nu bij aangesloten. Ze hebben Plasterk genomineerd vanwege zijn voorstel voor een uitbreiding van tapbevoegdheden voor geheime diensten, het onterecht geheim houden van tapstatistieken en het onrechtmatig tappen van advocaten.
Het Van der Valk-hotel in Hengelo is genomineerd omdat het zijn gastenlijsten systematisch deelt met de politie. De Nationale Politie maakt gebruik van big data voor 'predictive policing': voorspellen waar en wanneer iemand de fout in zal gaan nog voordat de misdaad is gepleegd. 'Afwijkend gedrag wordt dan het criterium en niet meer strafbaar gedrag. Wie niet in het gelid loopt, loopt in het vizier van de politie', aldus Bits of Freedom. (ANP, Redactie)

ZZP'ers en robots gaan niet samen (Jonathan Witteman Volkskrant 7 januari 2015 p. 27):
Flexibel personeel denkt minder mee over technologische vernieuwingen bij een bedrijf. Mensen met een tijdelijk contract zijn minder betrokken dan mensen met een vaste baan.
U schrijft: 'Als werknemers als robots worden behandeld, belemmert dit de productiviteitswinsten van de introductie van echte robots.'
'We moeten af van het idee dat mensen net als robots moeten worden: flexibel inzetbaar, zonder rechten. In het debat over automatisering klinkt vaak de drogreden door dat omdat alles verandert door technologie, we dus allemaal op flexibele contracten moeten werken, anders kunnen we niet meer mee in de moderne economie. En dat vakbonden uit de tijd zijn, want door hun gehamer op de rechten van werknemers kunnen we straks niet meer concurreren met robots. Maar we moeten helemaal niet concurreren met robots, we moeten juist complementair zijn aan robots en andere technologie. Dat betekent dat we ons minder als robots moeten gedragen, door meer betrokkenheid te tonen en creatiever te zijn.'

De internetgoeroe achter de club van Beppe Grillo of Politicus buiten de schijnwerpers (Sarah Venema Volkskrant 13 april 2016 p. 14):
Je kunt moeilijk om de schreeuwende komiek Beppe Grillo en zijn Vijfsterrenbeweging heen, maar het brein achter die beweging bleef liever onzichtbaar. Toch hield internetgoeroe Gianroberto Casaleggio sinds de oprichting de touwtjes van de beweging in handen. Maandagochtend overleed hij op 61-jarige leeftijd, nadat hij onder een valse naam was opgenomen in een ziekenhuis.
Eerlijke burgers
Het begon allemaal met een idee van Casaleggio: een digitale beweging van burgers. Zij kwamen met elkaar in contact over lokale politiek en moesten dan als vertegenwoordigers het landsparlement in gaan. Met eerlijke burgers aan de macht en een webvolk dat de nieuwe machthebbers van huis uit kon controleren, wilde Casaleggio een einde maken aan de corrupte Italiaanse achterkamertjespolitiek. Links en rechts was niet relevant voor de beweging en een lijsttrekker was er niet. Via directe democratie had de burger het voor het zeggen.\\ Toch had Casaleggio een grote invloed op die burgervertegenwoordigers in het parlement. Hij was de eigenaar van de allesbepalende weblog van de digitale beweging. De werknemers van zijn adviesbedrijf Casaleggio Associati runden de website waarop hun gedrag werd afgebrand of goedgekeurd.

De moraal van de internetgiganten of Kan James Bond niet naar Silicon Valley om het echte monster te bevechten? (Marjan Slob Volkskrant 2 november 2015 p. 18):
Wie wil nadenken over de invloed van technologie op de samenleving, moet niet kijken naar gebruikers, zoals de overheid, maar naar de ontwerpers van technologie.
Een Tegenlicht-documentaire van een tijdje geleden, Cybertopia, de dromen van Silicon Valley, is in dit opzicht heel verhelderend. Naast de gebruikelijke blije en energieke internetondernemers komt er een bedaagde man aan het woord die wijst op de wortels van Google en Apple in het Californische hippiedom. 'De mensen die hier de toon zetten, dromen van een commune van gelijkgezinden - van een knusse, egalitaire groep waarin de creativiteit kan bloeien', was zijn boodschap. Nu is er natuurlijk niets mis met die dromen. Zeker niet als je ze nog waar maakt ook, wat gezien de riante arbeidsvoorwaarden voor de leden van de Valley-familie aardig lukt.
Maar toen zei die man nog iets interessants: 'Dit zijn mensen die niet geloven in een openbare ruimte'. En juist dat zinnetje zeurt bij mij door.
Anderdenkenden
Wat is een openbare ruimte? Een plek waar je andersdenkenden ontmoet. Mensen waarmee je moet zien te leven, ook al kijken ze totaal anders naar de wereld dan jij. Mensen die je niet uit de weg kunt gaan, maar waarmee je te schaften hebt, omdat ze nu eenmaal tot jouw gemeenschap behoren. De openbare ruimte vraagt daarmee iets heel moeilijks van je: verschil toelaten, en ermee leven.
Google en Apple zijn private bedrijven die hun eigen wereldje kunnen scheppen. Niets dwingt hen zich te verdiepen in ideeën die hen wezensvreemd zijn. Mocht je hun commune niet leuk vinden, dan richt je toch je eigen clubje op! En zo doen de ontwerpers van de belangrijkste informatietechnologie ter wereld geen ervaring op met diversiteit. Zeker, je kunt het in de Valley maken, wie je ook bent en waar je ook vandaan komt. Afkomst en uiterlijk doen er niet toe. Maar een andere overtuiging over het goede leven en de manier waarop technologie daaraan kan bijdragen, is niet wenselijk. Het toelaten van fundamenteel verschillende visies verstoort de ideologische gemeenschap die een commune au fond is.
Macht
Het wijs vormgeven van diversiteit in de openbare ruimte is de grootste, prachtigste uitdaging van de overheid. En om dit project uit te voeren, halen overheden technologieën in huis die zijn ontworpen in een sfeer die wars is van diversiteit. Wat betekent dit? Glibberen we daarmee niet ongemerkt richting een nieuwe vorm van communisme, een technologisch communisme? Ik pretendeer geen moment het antwoord op die vraag te kennen. Maar vrolijk word ik niet als ik zie hoe overheden zich laten imponeren door 'nudging', 'social engineering' en meer van dat soort door informatietechnologie gedreven 'oplossingen' van sociale kwesties.

Dat sociale vraagstukken worden ontsloten via technologie die uit één waardekoker komt, vind ik persoonlijk een veel enger idee dan dat de overheid data over mij verzamelt. Mijn zorg is niet dat mijn gegevens bekend zijn bij de overheid. Mijn zorg is dat mijn data voer zijn voor het gelijkheidsmonster.

Het rapport 'E i V' onderschrijft dat mens en computer een goed tangopaar kunnen vormen. Maar er is ook een keerzijde, die Peter de Waard in zijn column Is gafanomics mogelijk in Europa? (Volkskrant 11 december 2014 p. 23) aan de orde stelt. Voor dit thema verwijs ik ook naar p. 10: Hackers verdienen miljarden met fraude Niet klant, maar robot 'leest' advertenties op internet. Of zie de column (Volkskrant 11 december V4 - p. 4) Verwend nest - De cyberdiefstal bij Sony prikt Hollywoods schijnwereld door (marktfundamentalisten). Het rapport 'E i V' reikt voor het (markt)fundamentalisme de volgende oplossing aan:
In plaats van dat we in het leven onze eigen weg, de middenweg, de route van balancerend leiderschap kiezen prefereren we veelal het kuddegedrag (Groupthink). Bij nabootsend gedrag kiezen we voor de bekende weg, de opvattingen van de kudde.

Cruciaal is de 'conceptuele omkering' van Douglas Hofstadter, de Ouroboros, de slang die in zijn eigen staart bijt. In de achtvorm: Zo boven zo beneden.

Het zelfbewustzijn, het reflexief bewustzijn brengt als ware verschillende aggregatieniveaus van het bewustzijn (communicatie) tot uitdrukking. Het zelfbewustzijn, het innerlijk bewustzijn breidt zich weer tot het universeel bewustzijn uit.

Voetnoot Socrates of Socrates stierf voor zijn ironie (Arnon Grunberg Volkskrant 27 juli 2015):
De hamvraag is nu wat de Grieken van hun Socrates kunnen leren, schrijft filosoof en organisatieadviseur Paul Wouters zaterdag in de Volkskrant. Is Socrates wel zo eenduidig? Zijn verdedigingsrede is een van de mooiste teksten uit de literatuur, maar die rede toont vooral zijn sublieme ironie.
De schrijver Manès Sperber meent dat Socrates van het leven walgde en zijn rechters uitdaagde hem ter dood te veroordelen. En in Symposium (Feest), een andere tekst van Plato, verwijt Alkibiades Socrates dat hij anderen geen kans zou geven bij 'de mooie mensen' te gaan liggen. Misschien had Socrates zijn minnaars te jaloers gemaakt?
Deze zin uit de verdedigingsrede bevalt mij zeer: 'Wie werkelijk vecht voor wat rechtvaardig is moet, wil hij zelfs maar korte tijd zijn leven behouden, gewoon burger blijven en geen politiek bedrijven.'
Socrates stierf voor zijn ironie. Dat je voor ironie kunt sterven weten wij weer sinds Charlie Hebdo.

In de wereld draait het om het vraagstuk van Leraar en Leerling, de ‘oplossing’ van de leugenaarsparadox. Mozes, Socrates, Plato, Aristoteles, Pythagoras, Jezus, Boeddha, Mohammed en Bahá'u'lláh, Friedrich Nietzsche, Douglas Hofstadter, Peter Sloterdijk, Hans Clevers, Robert Dijkgraaf, Hans Achterhuis, Henk Procee, Ad Verbrugge en Pim van Lommel zijn wetenschappers, die het probleem van het ego onderkennen, maar wel op elkaars inzichten voortbouwen. Ook een zeer grote verscheidenheid kunstenaars en cabaretiers brengen in hun werk de immateriële wereld tot uitdrukking.

David Brooks De wisselwerking tussen conflict en ego (Volkskrant 10 februari 2015 p. 22):
Niet alleen columnisten hebben met dit probleem te maken. Iedereen die zich op internet begeeft, loopt het risico om te worden beledigd en gepest of op haatdragendheid en wreedheid te worden getrakteerd. Bij dergelijke aanvallen gaat het meestal om dominantie. De beledigende partij probeert zijn of haar superioriteit ten opzichte van het doelwit te bevestigen met veel vertoon van ongefundeerde harde taal.
De beste reactie is natuurlijk om het spelletje niet mee te spelen en je verre te houden van een strijd om status. Vijandigheid is een nare gemoedstoestand. Trots is pijnlijk. Wie zijn ego in toom kan houden, ziet de wereld helder, overziet het onderwerp en heeft de situatie onder controle.
De terreur die nu door IS wordt bedreven, is uiteraard van een andere categorie dan narigheid op internet. Toch zijn ook die onthoofdingen en die monsterlijke daad van verbranding van een mens, beledigingen die erop gericht zijn een soortgelijke onderbuikreactie uit te lokken.
Het zijn andere vormen van het spel van dominantie. Het zijn pogingen van onbeduidende mannen die hun macht en status door de hele wereld bevestigd willen zien.
Mensen die onze bewondering opwekken, doorbreken die keten. Zij houden hun ego in toom en onttrekken zich aan de statusoorlog. Zij richten hun aandacht op de grotere missie. Zij wijzen de onvolwassen logica van erecodes en rivaliteit omwille van status af en hanteren een beschaafdere logica waarin niet iedereen elkaars vijand is.

Amerika en China beloven elkaar minder te hacken (Michael Perssen Volkskrant 26 september 2015 p. 2):
De Amerikaanse president Obama en zijn Chinese collega Xi Jinping hebben vrijdag afgesproken geen cyberaanvallen meer te plegen gericht op commercieel gewin. Over andere vormen van cyberspionage hebben ze echter niets gezegd.
Het 'akkoord' over industriële cyberspionage zit verstopt in een 'Fact sheet on US-China Economic Relations', die het Witte Huis vrijdag deed uitgaan. De twee landen zullen nooit meer 'willens en wetens intellectueel eigendom van de ander stelen, ten faveure van hun bedrijven'. Ook zullen de twee landen en hun bedrijven geen gebruik maken van 'illegale methoden' om commercieel voordeel te behalen.
Geen woord over hacken van overheden
Maar geen woord over het hacken en afluisteren van overheden, zoals de Amerikaanse NSA de afgelopen decennia uitgebreid heeft gedaan. Geen woord over het stelen van 22 miljoen personeelsdossiers, zoals (volgens de Amerikanen) de Chinezen in juni hebben gedaan. Vragen daarover werden niet beantwoord.

Digitale revolutie is de industriële revolutie niet (Peter de Waard Volkskrant 25 juli 2015 p. 29):
Wereldwijd zijn er meer smartphones, laptops en tablet-computers dan er mensen zijn. Ruim 70 procent van de wereldbevolking, vijf miljard mensen, zijn volgens de VN-cijfers bereikbaar op een mobiele telefoon. Alleen de 1 miljard mensen die in extreme armoede leven, zo mag worden aangenomen, en 1 miljard ouderen en peuters doen het zonder. Plus Johan Cruijff.
Bijna de helft van de wereldbevolking, 3,2 miljard, heeft inmiddels een internetverbinding. De digitale revolutie - of de tweede industriële revolutie - is vrijwel voltooid. Het informatietijdperk, waarvan het begin ergens in de jaren tachtig zou liggen, heeft zijn piek bereikt. En daarmee is eigenlijk ook een van de idealen van Joop den Uyl bereikt: verdeling van kennis.
Alleen lijken diens andere idealen van de verdeling van inkomen en macht juist weer verder weg liggen. Net als de industriële revolutie verkleint de digitale revolutie de middenklasse en concentreert het geld en macht bij een kleine elite.
Daarnaast leidt de digitale revolutie, in tegenstelling tot de industriële revolutie, nauwelijks tot groeiversnelling. De VS - de bakermat van de digitale industrie - en Japan - de bakermat van de robotisering - groeien dit jaar respectievelijk ruim 2 en nog geen 1 procent. etc.
In het informatietijdperk moet het werk komen van de laaggroeiende dienstensector, waar een concurrentiegevecht is ontstaan voor banen.
Het is nog te vroeg om te spreken van een dienstenproletariaat.
Maar feit is dat in het informatietijdperk de werkuren stijgen en de lonen dalen. Zonder groei biedt alleen verdeling van werk en inkomen uitkomst.

Delete alle mensjes (interview Nick Bostrom Volkskrant 9 mei 2015 - Sir Edmund p. 8-11):
De KI. Dat is technologentaal voor: de kunstmatige intelligentie. En Nick Bostrom praat erover alsof het een persoon is. 'Het is niet zo dat de KI ons zou haten of verafschuwen, of zich geëxploiteerd zou voelen. Eerder zou de KI een of ander volstrekt arbitrair doel hebben. En om dat doel te bereiken, zou hij het nuttig vinden om af te rekenen met de mensen.'
Banger voor domme mensen dan voor slimme machines
Wetenschapsjournalist Bennie Mols schreef het gelauwerde boek Turings Tango, waarin hij betoogt dat machines juist níét in opstand zullen komen. 'Als ik mensen interview, vraag ik voor de aardigheid ook altijd of en wanneer ze een opstand van de machines verwachten', zegt Mols. 'Maar bijna iedereen die ik spreek, gelooft niet dat dit op afzienbare termijn staat te gebeuren. Een projectleider van Google Deep Mind die ik onlangs sprak, zei het zo: een jaar of vijf kan ik vooruit kijken, maar verder dan dat is pure speculatie.'
Tijdens een debat over kunstmatige intelligentie uitte wetenschapsjournalist Mols vorige maand felle kritiek op Bostroms gedachtengoed: leuk voor de bühne en de verkoopcijfers, maar voor de informatica van weinig betekenis, oordeelde hij. 'Media smullen al decennialang van het verhaal dat computers en robots mensen overvleugelen. De uitdaging voor de toekomst is hoe we het beste van menselijke en kunstmatige intelligentie combineren. Daarbij moeten we banger zijn voor
domme mensen, dan voor slimme machines.'

Bennie Mols boek Turings Tango Waarom de mens de computer de baas blijft
Hoe de computer een spiegel is voor de mens. Computers, internet, smartphones en consumentenrobots dringen steeds meer ons dagelijks leven binnen. Apparaten worden steeds slimmer, maar worden ze ook slimmer dan de mens? Gaan robots de zorg voor ouderen overnemen? Wordt de computer ons beste gezelschap? De computer rekent en schaakt beter dan de mens, maar geen enkele computer heeft het gezonde verstand of leervermogen van een zesjarig kind. Wat maakt ons brein toch zo anders dan het elektronische brein? Turings tango laat zien waarom de mens de computer de baas blijft. De uitdaging is om de sterke punten van beide te combineren. Kunnen mens en computer een goed tangopaar vormen? Welke rol is er voor onszelf in een wereld die steeds afhankelijker wordt van slimme apparaten? Wel is het duidelijk dat een computer nooit in staat zal zijn een literair meesterwerk te creëren.

Hawking waarschuwt nu twee keer zo snel: de robots komen (Volkskrant 4 december 2014). Zowel Bennie Mols Stephen Hawking orakelt als een pseudo wetenschapper als Jos de Mul in het programma Buitenhof 'Het doemscenario van Stephen Hawking' van 7 december 2014 laten zien dat Hawking zich slechts op één kant van de medaille oriënteert. Voor de onderbouwing van dit standpunt verwijs ik ook graag naar de dissertatie Gedreven door techniek van Pieter Lemmens. Al is een waarschuwing zeker op zijn plaats omdat de mens steeds opnieuw geneigd is 'torens van Babel' te bouwen. Illustratief zijn de perspectiefwisselingen, die Gijs Herderscheê beschrijft in zijn boek De geldpomp en in zijn artikel Alle franje verdwijnt nu weer (Volkskrant 6 december 2014, katern Vonk p. 14/15) over de macht in de sociale zekerheid. Oud-politici en managers maken ongezien de dienst uit. De technologische werkloosheid vraagt een geheel nieuw perspectief op hoe we arbeid gaan verdelen.

In de zeventiger jaren was iedereen verbaasd over de economische groeispurt van Japan. De top van het Nederlandse bedrijfsleven toog naar Japan om dit eens haarfijn uit te zoeken. Uit onderzoek is toen gebleken dat de belangrijkste factor de 'optimale' samenwerking tussen overheid en bedrijfsleven was. Deze toverformule, het 'en-en' van 'Politiek en Bedrijfsleven' is sindsdien door de overheid volledig overgenomen. Maar ook onder aanvoering van de Amerikaanse president Ronald Reagan en de Britse premier Margaret Thatcher begon begin jaren tachtig het dereguleren van de financiële markten. Japan is het land met de hoogste staatsschuld.

We maken deel uit van de eeuwige natuurlijke ordening. We zijn allemaal afhankelijk van de gezondheid van de natuur. De uitdaging voor de 21ste eeuw is om in de micro-economie zowel de vierde productiefactor ondernemerschap als de factor arbeid weer de plaats te geven die het verdient. Wanneer we rekening houden met het milieubeheer gaat het er om de opbrengsten van kapitaal en arbeid rechtvaardiger te verdelen. Het is nuttig meer bewust te worden van de achtergronden van noodzakelijke lange termijn veranderingen en niet alleen ad hoc korte termijn vraagstukken op te lossen. De begripsverwarring ontstaat hoofdzakelijk doordat we ons met halve waarheden bezig houden. De technocraten, de 'topeconomen' in Den Haag en Brussel dienen voorstellen uit te werken om een grotere tweedeling in de maatschappij te vermijden. Binnen de traditionele hiërarchische structuren zijn de huidige complexe vraagstukken niet meer op te lossen. In plaats van dat we de systemen steeds complexer en ondoorzichtiger maken moeten we terug naar wat al in 1973 door de econoom E.F. Schumacher in zijn boek Small Is Beautiful, het spreiden van risico's is aangegeven.

Op zowel de verdeling van werk, de voor- en nadelen van 'artificial intelligence' als de verdeling van inkomen, Je kunt niet alles oplossen met meer marktwerking (Piketty) vraagt de 21ste eeuw om nieuwe visies op de uitdagingen van nu. Een nieuw gezichtspunt, een paradigmawisseling ontstaat wanneer, de mens, een organisatie , een natie en een stelsel van natiestaten, maar ook het universum (universeel bewustzijn) als een levend organisme met een eigen bewustzijn wordt opgevat. Of anders gezegd het gaat er om spiritualiteit met hedendaagse wetenschap in harmonie te brengen.

De oplossing die grote spirituele leiders aanreiken sluiten beter aan op de menselijke zwakheden, het menselijk tekort , dan de politici die zich beperken tot het bevredigen van het koopkrachtplaatje van hun clientèle (eigen achterban).

De economische groei stagneert omdat de moraal buiten het verkoopverhaal wordt gehouden. Om een gezonde begroting van een land (Nederlandse begroting) te realiseren gaat het om de interacties tussen het monetaire beleid van de centrale banken in Amerika en Europa en het fiscale beleid van de decentrale overheid. Het komt er op neer dat het meta-leren ook voor politici geldt.
Franse klokkenluider wilde niet meedoen aan fiscale trucks (Volkskrant 18 december 2014):
Zelfs Jean-Claude Juncker, ex-premier van Luxemburg en voorzitter van de Europese commissie, zag zich genoodzaakt te verklaren dat de geconstateerde praktijken indruisten tegen 'ethische en morele normen'. De ministers van Financiën van Duitsland, Italië en Frankrijk noemden LuxLeaks een 'keerpunt': de fiscale concurrentie tussen Europese landen moet aan banden gelegd worden, vonden zij.

De gedragswetenschap, in het bijzonder de gammawetenschappen pedagogiek, sociologie, economie en politicologie vormen de schakel tussen de alfa- en bètawetenschappen. Een ommekeer in het denken is nodig. Als we de zaken werkelijk willen veranderen dienen we aan het geestelijke kapitaal meer aandacht te besteden.

Het vraagstuk dat aan de orde wordt gesteld, de relatie tussen 'werkgever en werknemer' (leraar en leerling) , kan met de principaal-agentproblematiek (’Heer en Slaaf’), met Wederkerigheid (enantiodromie volgens Carl Jung), worden vergeleken, een situatie waarin van asymmetrische informatie sprake is. Het zal duidelijk zijn dat ik in mijn waardering voor de kwaliteiten van mijn chef tekort ben geschoten. Het gaat nog steeds om het gedrag van mensen dat al door Machiavelli (1469 - 1527) en Étienne de La Boétie (1530 - 1563) is onderkend.

Het ‘of-of’ van de twee kanten van één medaille, de controverse tussen wetenschappers hangt met het probleem van de incommensurabiliteit samen. Incommensurabiliteit heeft betrekking op het reflexief bewustzijn, dus vanuit welk perspectief of perceptie naar de éne werkelijkheid wordt gekeken. Symmetrie, het ‘en-en’ ontstaat door de invloed van buiten-wetenschappelijke factoren (psychologische, sociale en esthetische motieven p. 77) echter niet te ontkennen. (Dissertatie Geen gemene maat Hein van Dongen p. 36).

Hein van Dongen Geen gemene maat
Hoofdstuk 1: Incommensurabiliteit bij Kuhn en Feyerabend (p. 66):
Ondanks deze opmerkingen blijft Feyerabend de term incommensurabiliteit gewoon gebruiken. In de wiskundige betekenis342, maar ook in zeer ruime zin: Schrijvend over de correspondentie van de in alchemie geïnteresseerde fysicus Wolfgang Pauli met de psychiater CG. Jung, schrijft hij: 'Long and detailed descriptions of dreams are used to explote ideas incommensurable with science but eventually to be united with it'.343 En in het opstel 'Art as a product of nature as a work of art' staat de passage: 'Most of the conflicting approaches [to nature], with their widely different methods, myths, models, expectations, dogma's have results. They find facts that conform to their categories (and are therefore incommensurable with the facts that energe from different approaches) and laws that bring order to assemblies of facts of this kind'.344

Er is te veel aandacht voor het 'eigen koninkrijkje', de 'bv-Ego' en te weinig voor het grote geheel. Het lineaire, ééndimensionale marktdenken, het ‘u vraagt, wij draaien’ viert hoogtij. Het gaat om dienend leiderschap. Politici lijken in het bijzonder met het virus penny wise pound foolish besmet. Het penny wise pound foolish slaat op het 'ieder voor zich', het zolang ik er beter van word zal de rest mij een zorg zijn. Het ontbreekt in Nederland aan tegenmacht om de zaak op te schudden. Politiek opportunisme staat haaks op goed ondernemingsbestuur.

De derde weg van Tony Bair en Ronald Plasterk staat diametraal tegenover de moraal van het verhaal, het Ken uzelve in het rapport ‘E i V’.

Of met andere woorden het gaat er om de rond management by management opgetrokken hofcultuur te ontmaskeren. Een hofcultuur, koninkrijkjes ontstaan vaak in bureaucratisch geleide organisaties en zijn het gevolg van managers die gespeend zijn van de vierde productiefactor ondernemerschap. Het zijn de onderonsjes van een kleine politieke elite die de zaak verzieken. De verborgen energiebron in de hemel staat tegenover de verborgen agenda van de achterkamertjes politiek op aarde. Het zijn nu met name de directies van woningcorporaties die voor zichzelf een comfortabele werkomgeving hebben gecreëerd.

Apple werkt in het geheim aan een zelfrijdende Icar of 'Apple's iCar moet alle andere zelfrijdende auto's wegvagen' (Peter de Waard Volkskrant17 augustus 2015 p. 12):
Wat kan Apple nog voor geniaals uitvinden na de iPod, iPhone en iPad? Een iCar, zo lijkt het. Een zelfrijdende auto die alle andere zelfrijdende auto's van de markt zal wegvagen.
Apple heeft de geruchten over de ontwikkeling van een iCar, of hoe het vehikel ook gaat heten, zelf gevoed door niets te ontkennen. Zo merkte manager Jeff Williams van Apple tijdens een conferentie in mei op: 'De auto is het ultieme mobiele apparaat, niet waar?' De marinebasis wordt nu al gebruikt door Mercedes en Honda om types van een zelfrijdende (of beter: een door robots bestuurde auto) te testen.

Het is de rede, het denkvermogen (nous) dat een mens van een dier onderscheidt. Computers, notebooks, smartphones en iPads spelen in de informatiemaatschappij een cruciale rol. Het is mogelijk met behulp van computers virtual reality, een rollenspel te creëren. De virtuele wereld van een computer kan wel het denken, maar niet het voelen simuleren. Aan de hand van de op het beeldscherm getoonde beelden, de grafische vormgeving kunnen wel sensaties en emoties bij een cliënt worden opgeroepen. Omgekeerd is het wel mogelijk met behulp van scanners beelden, de intensiteit van emoties binair vast te leggen. De elektrische stroompjes tussen zenuwcellen in de hersenen (de insula, gebied in het brein) zijn met behulp van een Electro Encefalogram (EEG) zichtbaar te maken. Een deskundige virtual reality techniek kan met een catharsis (reinigen van emoties) worden vergeleken. Een catharsis vindt plaats door van je hart geen moorkuil te maken.

Het is misschien amusant om te vermelden dat, toen de staalcrisis in de zeventiger jaren uitbrak, Max Albrecht destijds lid van de RvB, de milieubeweging openlijk heeft bedankt dat zij de tweede vestiging van Hoogovens op de Maasvlakte hebben weten te voorkomen. De ‘linkse ondernemer’ Max Albrecht (lid PvdA en van de Industriebond) was voorbestemd om directeur te worden van de nieuwe Hoogovens-vestiging op de Maasvlakte.
Toen hij eenmaal gepensioneerd was, werd Max Albrecht als voorzitter van de dorpsraad van Wijk aan Zee een luis in de pels van Corus. Tegen uitbreidingsplannen tekende hij fel protest aan. En dat terwijl hij bij het staalbedrijf – toen nog: Hoogovens – van 1962 tot 1992 carrière had gemaakt. Maar nu stond hij aan de andere kant. Dat soort tegenstrijdigheden was Max ten voeten uit.
Een leven lang de staalindustrie dienen, fabrieken bouwen en actiegroepen trotseren, maar zelf eindigen als een dorpsactivist. ’I did it my way’, stond boven zijn rouwadvertentie. Bij Max Albrecht gingen uitersten goed samen. „Zo ken ik hem”, zegt Olivier van Royen, oud-bestuursvoorzitter van Hoogovens en jarenlang zijn naaste collega in de raad van bestuur. In 1960 is Max Albrecht gepromoveerd op De invloed van het kiesstelsel op de samenstelling van de volksvertegenwoordiging en de vorming van de regering.

In de zeventiger jaren was het adagium van de McKinsey's Diversification (matrix van Ansoff), twintig jaar later back to the core business.

Door de geleidelijke overgang van het Rijnlandse naar het neoliberale model heeft een cultuuromslag plaatsgevonden en het laat zien dat een land, politici ook kunnen blunderen. De economische crisis is mede een gevolg doordat men de maatregelingen die zijn genomen om een beurskrach te voorkomen door de banken-lobby geleidelijk weer zijn afgebroken. De Europese bankenunie is noodzakelijk gebleken omdat de toezichthouders van de soevereine staten er een potje van hebben gemaakt. Maar gelukkig ontwikkelt zich om het tij te keren weer een tegencultuur. Of met andere woorden er zit een mechanisme, Zaaien en Oogsten (karma) in het universum verborgen waardoor het mogelijk wordt van onze fouten te leren. Dit verborgen mechanisme wordt met behulp van de 5e dimensie en het ‘en-en’/’of-of’ mechanisme tot uitdrukking gebracht.

Vergeleken met de financieel economische crisis is wat zich bij Hoogovens heeft voorgedaan klein bier. Wel laat het zien dat verschijnselen in de microkosmos zich in de macrokosmos weerspiegelen. In het onderzoeksrapport ‘E i V’ fungeert Hoogovens als decor voor een groter verhaal in de macrokosmos. Het zijn de fundamentele asymmetrieën (gebroken symmetrie) in de natuur waardoor we het lot niet altijd in eigen hand hebben. Het collectief onbewuste van Carl Jung geeft de feedback om bij te leren. Er is zeker een overeenkomst tussen Sven Kramer (wisselfout 2010) en het neoliberalisme, beide denken voor goud te gaan, maar plotseling staan ze met lege handen.

In 2007 is Corus, de combinatie van Hoogovens met British Steel, door Tata Steel Europe overgenomen. Het succes van de Tata Group is op eeuwenoude Indiase wijsheden gebaseerd (BRES nr. 278 maart/april 2013). De samenleving is niet slechts een van de stakeholders van het bedrijf, maar de samenleving is het enige doel van het bestaan van het bedrijf, was de filosofie van vader Tata. De Bhagavad Gita biedt inzichten die heel goed bij de huidige tijdgeest passen. Harvard docent Debashis Chatterjee vergelijkt in zijn boek Timeless Leadership de huidige directeuren van bedrijven met Arjuna, die zich geplaatst ziet tussen verschillende, soms conflicterende belangen. Iedere Indiër kent de aloude wijsheid dat in dergelijke complexe situaties alleen dan een oplossing is als de leider handelt zonder dat hij persoonlijke belangen in het vooruitzicht gesteld ziet. Onbaatzuchtig handelen, handelen uit een plichtbesef en de uitkomsten worden aan het Hogere overgelaten. Het omgekeerde, hebzucht, is momenteel de grote motor achter acties van leiders.

Interview De stijl van de leider Rijkman Groenink (Volkskrant 18 december 2010): 'We kennen het resultaat van een proces, maar niet het proces zelf. De processen die onze beslissingen, keuzes en voorkeuren bepalen spelen zich voor een belangrijk deel onbewust af.'
Het is de in het universum ingebakken dualiteit (dichotomieën) die persoonlijke groei mogelijk maakt.

L. Bovenberg en C.N. Teulings CPB Discussion Paper Rhineland exit:
Waar globalisering van productmarkten heeft geleid tot een verhoging van bedrijfsspecifieke risico's door een intensivering van competitie, daar heeft de globalisering van kapitaalmarkten geleid tot een verbetering van de risicodiversificatie van kapitaalverschaffers. Dit is een efficiënte vorm van sociale zekerheid.

Dit citaat staat lijnrecht tegenover de risicospreiding die door de globalisering van kapitaalmarkten werkelijk heeft plaatsgevonden. In plaats van een verbetering is er sprake van een verslechtering van de risicodiversificatie. De belastingbetaler betaalt het gelag. Met name de sociaal zwakkere groepen zijn de klos. Het is dus een ineffectieve vorm van sociale zekerheid. In hoeverre is er van het peterprincipe of het sprookje De nieuwe kleren van de keizer van Hans Christian Andersen c.q. de 4e macht sprake? Wie durft leiders nog de waarheid te vertellen?

Aan elke crisis liggen tegenstellingen, zoals bijvoorbeeld tussen 'Politicals & Professionals', ten grondslag. Door de nauwe 'verstrengeling' tussen de 'eerste, tweede en derde macht' en de 'vierde, vijfde en zesde macht' verloopt de weg naar verbetering nu contraproductief omdat de brokkenpiloten elkaar de hand boven het hoofd houden en geen contact meer hebben met de werkvloer. Het zelfreinigend vermogen is verloren gegaan. De brokkenpiloten die de poblemen hebben gecreëerd moeten zich nu als een ware Baron von Münchhausen aan hun eigen haren uit het moeras trekken. Met de door politici geïntroduceerde marktwerking dreigt de cash cow Nederland volledig te worden uitgemolken.

Het was voor mij aanleiding de relatie tussen 'Politicals & Professionals', 'Werkgever en Werknemer' te onderzoeken. Het heeft het onderzoeksrapport Eenheid in Verscheidenheid (‘E i V’) opgeleverd. Bij de cultuuromslag bij Hoogovens ben ik nauw betrokken geraakt.

Mr H.A.J. Leeuwens (directeur Van Ede & Partners) in Intermagazine november 1986: ‘Als het slecht gaat willen de 'politici' elkaar niet beschuldigen en dan treedt de mythe van het onschuldige lam in werking. Politieke dieren zitten in een netwerk van corruptie. Juist de enige die niet corrupt is wordt opgeofferd.

Het is Hans Leeuwens, destijds directeur Van Ede & Partners geweest die mijn belangstelling voor de filosofie van Plato heeft aangewakkerd. In de laatste door Hans Leeuwens gegeven sessie van het traject Ondernemen met talenten kwam de tegenstelling tussen thumos en epithuma, herhaaldelijk ter sprake. Er is volgens Hans Leeuwens altijd een derde punt (lees Derde weg van Benjamin Barber), de neutrale factor, een hogere vorm van bewustzijn om tussen twee polen balans te creëren. Het nieuwe gezichtspunt is dat je bereid moet zijn om het spel te leren spelen. Na zijn pensioen is Hans Leeuwens betrokken bij het Spiritueel Ondernemers Netwerk en vestigt hij de aandacht op het boek De Hele Olifant in Beeld van Marja de Vries, pag. 302 vind je: "...de intelligentie van het hart...voor velen van ons onbekend terrein".

‘Deze verheffing’ (terugkeren, aufheben volgens Hegel), zegt Plato in de Theaetetus, ‘bestaat uit het worden als God, en dit opnemen in het goddelijke betekent het rechtvaardig en heilig worden door wijsheid.’
De grondslag voor dit opnemen is, zoals altijd wordt gezegd, het voorbestaan van de geest of nous. In de allegorie van de strijdwagen met gevleugelde paarden, die voorkomt in de Phaedrus, stelt hij de psychische natuur voor als samengesteld en tweevoudig: de thumos of het epithumetische deel, gevormd uit de substanties van de wereld van de verschijnselen; en de thumoeides, waarvan de essentie is verbonden met de eeuwige wereld.

In een van de sessies bij Van Ede & Partners werd het kernkwadrant van Daniel Ofman besproken. Het boek Bezieling en Kwaliteit in Organisaties van Daniel Ofman over kernkwadranten en organisatiecultuur is bij mijn nieuwe interesse gebied 'E i V' een belangrijke leidraad geweest. In dit boek heeft Jaap Voigt een nawoord geschreven. Zowel Jaap Voigt in zijn nawoord als Hans Leeuwens in zijn sessie over Ondernemen met talenten stippen de kwintessens van het vraagstuk aan waar het in het rapport 'E i V' om draait.

Het rapport E i V beoogt, net als de bewustzijnsfilosofie, aan het gezichtspunt van Ervin Laszlo een steentje bij te dragen. Dit aanvullende inzicht is niet alleen door E-learning, op basis van de binaire code. tot stand gekomen, maar berust ook op het verschijnsel complementariteit. Voor het delen van kennis is internet een uniek medium.

Na het lezen van het artikel Autisme wereldreligies moet doorbroken in de Volkskrant van 18 oktober 2003 is met het verzamelen van informatie voor het rapport ‘E i V’ daadwerkelijk een begin gemaakt.

In organisaties draait het primair om hoe kunnen we de kwaliteit van de besluitvorming verbeteren. Er dient wel degelijk met de keerzijde van de evolutietheorie rekening te worden gehouden dat er van doelgerichtheid, entelechie in de natuur sprake is. Het gaat er dus om, zoals eerder Jared Diamond heeft betoogd, een manier te vinden om mensenmassa’s in bedwang te houden. Volgens Jared Diamond zijn daarvoor de religies uitgevonden. Essentieel hierbij is het klassieke onderscheid tussen plichtmatig handelen in gehechtheid, pravritti dharma; en plichtmatig handelen in onthechting, nivritti dharma (zie 3.32: 2-5 & 43-36, 4.4: 20 en 11.10: 4). Onthechting leidt tot zelfbeheersing (verlossing), die werkelijke vrede brengt. Gehechtheid is een hopeloze poging elkaar te beheersen, leidt tot conflicten en oorlogen.

De verticale as (Axis mundi) van het kernkwadrant, these + antithese = synthese, 1 + 1 = 3 (eenheid der tegendelen) is een belangrijke trigger van het onderzoek geweest. Volledige synthese (Bevrijding) drukt volmaaktheid (zelfrealisatie) uit. Het Christendom spreekt over de wijsheid voor de volmaakten, het Boeddhisme heeft het over volmaakte geestelijke gezondheid, het Taoïsme over spirituele volmaaktheid en de Islam spreekt over de volmaakte mens. De onvolmaaktheid van de mens op aarde staat in contrast met de volmaaktheid van God in de hemel.

Spinoza: Maar vóór alles is het nodig een middel te ontdekken om het verstand gezond te maken en het, voor zover dit aanvankelijk gaat, te zuiveren, opdat het de dingen op gelukkige wijze zonder dwaling en zo goed mogelijk kan begrijpen. Hieruit kan iedereen reeds zien, dat ik alle wetenschappen (de wetenschappen hebben maar één doel, waarop zij alle moeten worden gericht) op een doeleinde wil richten, te weten om, zoals ik reeds zei, de hoogste menselijke volmaaktheid te bereiken.

H.P. Blavatsky: Deel II, hoofdstuk 24 Het kruis en het pythagorische tiental (p. 655):
Het getal 5 was samengesteld uit een tweetal en een drietal; dat tweetal bracht alles met een volmaakte vorm in wanorde en verwarring. De volmaakte mens, zeiden zij, was een viertal en een drietal, of vier stoffelijke en drie onstoffelijke elementen; deze drie geesten of elementen vinden we ook in 5, als deze de microkosmos voorstelt. Deze laatste is een samenstelling van een tweevoud dat rechtstreeks in verband staat met de grove stof, en van drie geesten: ‘want 5 is de slim bedachte vereniging van twee Griekse accenten ‘, geplaatst boven klinkers die al of niet moeten worden geaspireerd. Het eerste teken ‘ wordt de ‘sterke geest’ of hogere geest genoemd, de geest van god, geaspireerd (spiratus) en geademd door de mens. Het tweede teken ’ – het lagere – is de geest van de liefde, die de secundaire geest voorstelt; het derde omvat de hele mens. Het is de universele quintessens ('Reflexief Bewustzijn'), het levensfluïdum of het leven.’ (Ragon.)

Om de schepping te vervolmaken wijzigt afhankelijk van de tijdgeest de perceptie.

Geleidelijk is er op basis van het 4D-denkraam, het kernkwadrant van Daniel Ofman een 5Ddenkraam, het morele kompas, het moreel kompas ontstaan. Aan de hand van het morele kompas worden vijf perspectieven, de levensboom, het hexagram, (Davidster,) het kernkwadrant van Daniel Ofman, het enneagram en de vier kwadranten van Ken Wilber met elkaar verenigd. Het morele kompas is een hulpmiddel ten behoeve van de uiteindelijke synthese van de kennis, de zelfrealisatie (individualiteit) van de mens.

De systeemleer wordt toegepast om de verscheidenheid van de verschillende perspectieven met elkaar te verbinden.

Het Ether-paradigma en het 5D-concept passen in het 5Ddenkraam. Het Ether-paradigma heeft als vertrekpunt de materie, elektromagnetisme, QED en de relatieve ether van René Meijer. Het 5D-concept belicht de 5e Dimensie vanuit een filosofisch perspectief. Het is net als met Geest en Lichaam, hemel en aarde, Zo boven, Zo beneden, top down en bottom up, deductief en inductief. Het zijn de twee complementaire kanten van een medaille, die beide de kwintessens tot uitdrukking brengen. Of met andere woorden het Ether-paradigma begint bij 4 en eindigt bij 5 en het 5D-concept begint bij 5 en eindigt bij 4.

Hierbij moet rekening worden gehouden dat de telling van Pythagoras afwijkt van de gewone rekenkunde. Pythagoras drukt met zijn telling (1 + 2 + 3 + 4 = 10) voor elk cijfer ook het beginsel van de complementariteit uit. Het beginsel van de ‘eenheid der tegendelen’ van Heraclitus of het principe 'These + Antithese = Synthese' van Hegel, het 1 + 1 = 3. Pythagoras was een cyberneticus.

De dialectische filosofie van Hegel en Marx (Engels) passen hetzelfde complementariteitsbeginsel toe.
Marx, Capital, Vol. 1, p. 19: “Mijn dialectische methode”, schreef Marx, “verschilt niet alleen van de hegeliaanse, maar is het direct tegenovergestelde ervan. Voor Hegel is het levensproces van de menselijke hersenen, d.i. het denkproces, dat hij onder de naam van ‘het Idee’ zelfs verandert in een onafhankelijk subject, de bouwer van de reële wereld, en de reële wereld is enkel de uitwendige, fenomenale vorm van ‘het Idee’. Bij mij daarentegen is het ideaal niets anders dan de materiële wereld, weerspiegeld in de menselijke geest en vertaald in denkvormen.”
Hegel vertaalt de binnenwereld naar de buitenwereld, de geestelijke wereld naar de materiële wereld en Marx vice versa. Echter elke echte verandering komt nog altijd van binnenuit. Het mysterie van het leven zit in onszelf.

Het Ether-paradigma en 5D-concept worden met behulp van het morele kompas, het moreel kompas toegelicht. Bij het Ether-paradigma wordt gebruik gemaakt van het inductieve, causale inzicht en bij het 5D-concept van het deductieve, acausale inzicht. Of met andere woorden bij het Ether-paradigma bottom up en bij het 5D-concept top down.

Het morele kompas maakt het mogelijk de complexe werkelijkheid te doorgronden. Het morele kompas wordt gebruikt om de synthese tussen 4 elementen (Triade + Tetrade), de 5e Dimensie weer te geven. Tegenover het 5e element Ether staat het reflexief bewustzijn, dat door de driehoek (1 + 2 + 3 + 4 = 10) van Pythagoras en de categorieënleer van Aristoteles, kan worden gesymboliseerd.
Het morele kompas geeft aan wat de verschillende modellen in de filognostische kern gemeenschappelijk hebben. Het morele kompas laat beter zien hoe probleem en oplossing, 'Wat en Hoe' (reciprociteit) met elkaar zijn verbonden. Voor bijzonderheden over de gebruikte modellen wordt naar de aangehaalde publicaties op internet en de literatuur verwezen.

De vraag die gesteld kan worden is in hoeverre hangen de veel besproken debacle’s Enron, Parmalat, Ahold, Shell, Betuwelijn en HSL, de vernieuwingen in het onderwijs (het Nieuwe Leren) en de kredietcrisis met de organisatiecultuur samen? Elk probleem heeft specifieke kenmerken, maar er kan ook van een generiek patroon worden gesproken. In bedrijven waar het misgaat wordt vaak het spel van de 'dubbele’, de verborgen agenda gespeeld.

Uit het onderzoek naar het verschijnsel organisatiecultuur is als belangrijkste conclusie naar voren gekomen dat het nuttig is om management by trial and error aan te vullen met management by learning. Om het zelfregulerende vermogen van markten te herstellen dient de overheid zich meer op het gelijkheids- en gemeenschapsmodel van A.P. Fiske toe te leggen. De eenzijdige nadruk op het marktmodel, het marktdenken veroorzaakt de problemen.

Het thema organisatiecultuur wordt in het rapport ‘E i V’ Eenheid in Verscheidenheid vanuit een integrale denktrant benaderd. Voor het algemeen welzijn draait het er om dat we leren beter samen te werken. De manier van samenwerking komt in de organisatiecultuur tot uitdrukking. Maar om de wereld te veranderen moet je nog steeds bij jezelf beginnen.

Om het verschijnsel organisatiecultuur te belichten wordt een uitstapje naar de unificatietheorie gemaakt. Het boek Akasha-veld, Verbinding en geheugen in kosmos en bewustzijn van Ervin Laszlo (interview) bespreekt de grondslagen van een integrale theorie van alles. Volgens Ervin Laszlo is de kernvraag hoe het universum zich heeft kunnen ontwikkelen tot een toestand waarin de biologische evolutie überhaupt kon plaatsvinden. Ervin Laszlo kijkt met zijn holistische visie naar het geheel, dat in de delen wordt weerspiegeld.

De organisatiecultuur, de 4e macht moet er voor waken dat 'carrière politici en carrièremanagers', 'Leraar en leerling' de marionetten van het systeem kunnen worden. Uiteindelijk gaat het er om een visie te ontwikkelen die de eenzijdige gezichtspunten van de betrokken partijen kan overstijgen. ====

Natuur en Cultuur (reciprociteit, ’Menselijke natuur – en Organisatiecultuur’, Interdisciplinair)

In het rapport 'E i V' wordt de Stelling verdedigd dat een duurzame samenleving mogelijk is door met Geestkunde en Natuurkunde, de beide zijden van de medaille, de éne werkelijkheid rekening te houden.

Sinds Machiavelli (1469 - 1527) weten we dat voor politicals geldt ‘het doel heiligt de middelen’. Het boek De heerser bevat een leidraad hoe een cultuuromslag op een gewelddadige manier te realiseren.
Om een cultuuromslag op een harmonische manier te verwerkelijken gaat het uiteindelijk om een integrale, interdisciplinaire denktrant, de synthese tussen de drie domeinen van de alfa-, béta- en gammawetenschappers, die het parochiale denken, de symboolpolitiek van het ’eigen koninkrijkje’, de 'bv-Ego' overstijgt. Het probleem daarbij is dat de geschiedenis leert dat het gedrag van mensen niet gemakkelijk valt te veranderen.

We hebben onze planeet schandelijk mismeesterd (Griet Op de Beeck & Jan Terlouw Volkskrant 3 maart 2018 Sir Edmund p. 18-22):
Boekenweekgeschenkauteur Griet Op de Beeck en boekenweekessayist Jan Terlouw schrijven elkaar over hoofd en buik, privé en publiek, koeien en kalfjes.
Somerset Maugham schreef in zijn boek The Summing Up, waarin hij terug keek op zijn leven, dat de essentie hem uiteindelijk leek wat hij loving kindness noemde. Als je me vraagt wat ik anders had moeten doen in mijn leven, is het misschien steeds dat waarin ik geregeld tekort ben geschoten. In mijn vaak hectische leven, boeiend als het was en is, was daar soms te weinig tijd voor, terwijl het zo essentieel is. Ik heb de overstap gemaakt van wetenschap naar politiek. Dat is een soort salto mortale. Want in de wetenschap zoek je naar de waarheid, in de politiek naar het haalbare. Natuurlijk heb ik in mijn politieke bestaan fouten gemaakt, maar die heb ik mezelf vergeven. Want het is een zeer lastig vak, een stuk complexer dan de wetenschap. Natuurwetenschappers zouden iets meer hun nek moeten durven uitsteken om de politiek ervan te overtuigen dat we de natuur op een onverantwoorde manier zijn gaan behandelen. Lastig voor mensen voor wie twijfel een handelsmerk is, maar nodig. En wetenschappers zijn ook staatsburgers met verantwoordelijkheid.

De geschiedenis laat een diversiteit aan innovatieve, interdisciplinaire grenswetenschappers zien.
Pythagoras, Ammonius Saccas, Origenes, Helena Blavatsky, Spinoza, Schelling, Nietzsche, Teilhard de Chardin, Einstein, Jung, Wittgenstein, David Bohm, Jean Charon en Ervin Laszlo zijn eminente wetenschappers die zich hebben bewogen op het snijvlak van natuur en cultuur. Op dit snijvlak gaat het echter niet primair om wetenschap versus geloof, maar eerder om de wisselwerking, de synthese tussen natuur – en menswetenchappen. Deze kengebieden kunnen wel onderscheiden, maar niet gescheiden worden. Het zijn twee verschillende, maar complementaire domeinen. Door beide als complementair te beschouwen ontstaat een completer zicht op de werkelijkheid. Het is wenselijk de tweespalt tussen de natuurwetenschappen en geesteswetenschappen te verkleinen. Vastgeroeste denkpatronen te doorbreken. Het domein van de materie met die van de energetische processen te combineren. Een ruimer denkmodel is nodig om op creatieve wijze de wereldvraagstukken op te pakken. Het zijn in het bijzonder de grenswetenschappers met een holistische visie die de samenleving een stapje verder brengen. Uiteindelijk draait het om de vraag welke leraar geeft je echt inspiratie?

III Negatie en het waardensysteem.
Het inductieve in de taal bestaat bij de negatie: terwille van het eigen-algemeen convergeren de bijzonderheden in ontkenning van hun onderscheid. Deze negatie dient de waarschijnlijkheid der generaliserende en/of infererende consensus en werpt de menselijke cultuur voortdurend terug op de basis van de bevrediging der primaire behoeften. Behoeften i.h.a. bepalen de connotaties en associaties van de individuele betekenisstructuur terwijl de prioriteiten van de consensus op collectief nivo het waardensysteem impliceren dat als motivator optreed. Deze waarden worden i.h.a. weergegeven door (o.a.) de begrippen waarheid, vrede, liefde, rechtgeaardheid en geweldloos begrip (vgl. De Yoga-Sutra's van Patanjali en de leringen van Sai Baba). Men streeft naar de toestand waar men behoefte aan heeft; de toestand waar men in negatie van vervreemdde. Het verzachten van de prijs van de negatie is de kunst van de cultuur. Het doel is het negatie-vrij bewust zijn van natuur die met cultuur is. Niet zonder de negatie, maar vrij zijn in negatie.

Meta-bewustzijn
De rol van Socrates is er in gelegen zijn leerling te helpen zich iets te herinneren. Dit is vergelijkbaar met wat de moderne psychotherapeut doet met zijn of haar patiënten. Gedurende je leven peil je de diepte om te ontdekken wat je al weet. Het gaat er om dat ons denken, de gedachtevormen éne werkelijkheid zo nauwkeurig mogelijk weerspiegelen. Indien wij de werkelijkheid verkeert interpreteren mogen we niet verwachten dat we op basis van deze interpretaties wel het juiste gedrag uitvoeren.

Revolutietheorie
"Newton, Kelvin, Faraday en Pascal hadden geen probleem met een schepper en met ontwerp. Er is geen reden waarom een moderne wetenschapper niet eenzelfde standpunt kan innemen als deze eminente wetenschappers. Driehonderd jaar geleden was er zo veel steun voor Intelligent Ontwerp dat het leven moeilijk kon zijn als je een atheïst was. Nu is het tegengestelde waar; het leven kan moeilijk zijn als je ook maar het kleinste beetje sympathie voor Intelligent Design toont.

De kwintessens die in het rapport ‘E i V’ naar voren komt wordt aan de hand van een zogenaamde 'Bewustzijnsschil' geïllustreerd. De schil is uit de vijf definities Ether-paradigma, Reflexief bewustzijn, Meta-leren (het Nieuwe leren), de Hermeneutische cirkel en de Unificatietheorie opgebouwd. De hierbij gevolgde denkwijze wordt door de publicatie Het transcenderen van de conceptueel-symbolische kode van Francis Heylighens weergegeven.

De vijf definities (perspectieven) van de 'bewustzijnsschil' geven een toelichting op meta-niveau om de synthese, de eenheid van de grote verscheidenheid aan thema’s beter te illustreren. Elke definitie biedt successievelijk het kader voor de volgende definitie met een hoger abstractieniveau. De definitie Unificatietheorie bevat het algemene raamwerk, de kwadranten (kernkwadranten) geven een verbijzondering.

De categorie alles van Wikipedia heeft vijf categorieën. De 'bewustzijnsschil' sluit op deze Wikipedia categorieën aan:

Categorie: AllesCategorie: UnificatietheorieMythos, Theos, Logos en Holos
CultuurGechiedenisFilognosieMorele kompasTriade en Tetrade
1. Heelal7. Mens en MaatschappijPolitiek7. Hermeneutische CirkelMythos
2. Wetenschap6. WikipediaWetenschap6. Meta-lerenLogos
3. Religie5. TechniekReligie5. Reflexief BewustzijnTheos
4.b Natuur4. PersoonNatuur4.b Ether-paradigmaHolos

De 'Categorie: Alles' onderscheidt 'Wat en Hoe', in de linker kolom het 'Wat' en in de rechter kolom het 'Hoe'. De geschiedenis leert dat het morele kompas een proven technology laat zien.

De Samenvatting eindrapport Commissie Parlementair Onderzoek Onderwijsvernieuwingen onder voorzitterschap van Jeroen Dijsselbloem laat zien dat het juist mis gaat wanneer door politici geen proven technology wordt toegepast.

Ervin Laszlo bespreekt in zijn boek Het Akasha-veld, Verbinding en geheugen in kosmos en bewustzijn de relatie tussen de micro - en macrokosmos, René Meijer in zijn boek De Ether Bestaat aan de hand van 3 aanzichten, 6 gezichtspunten (Darshana's).

Morele kompas: 3 Aanzichten: Standaardmodel:
RuimteKwalitatieve as2e Top down en Bottom upFilosofie en EthiekMateriesymmetrie
MaterieKwantitatieve as1e Segulier en RegulierPsychologie en SociologieSpiegelsymmetrie
TijdVerticale as3e Analyse en OntwerpScheppingsleer en BewustzijnsevolutieTijdsymmetrie
PythagorasEsoterie: DühringFilognosieUnificatietheorieHoofdstuk:4.6 en 4.7 
1. Monade1e Logos1e Manifestatie4e WetLemniscaatZwaartekracht2.3.1Akasha7.48.4
2. Duade2e LogosGeest-stof3e WetDeel ITijdsymmetrie2.3Synthese, Z.P.F.7.38.3
3. Triade3e LogosHiërarchie2e WetDeel IIISpiegelsymmetrie2.2 en 2.2.1Antithese7.28.2
4. TetradeTetraktysPeriodiciteit, Karma1e WetDeel IIMateriesymmetrie2.1.1These7.18.1

De 1e, 2e en 3e Logos komen met de geschapen scheppende orde 'Kether, Chockmah & Binah', de weerkaatsing van En-soph (Dat en Dit) overeen.

In navolging van Spinoza zei Einstein ooit tegen De Gaulle dat we marionetten zijn zonder dit zelf te beseffen. Een tunnelvisie (hokjesgeest) houdt in dat bestuurders de marionet van het systeem kunnen worden. Groepsdenken (bewustzijnsvernauwing) kan tot gevolg hebben dat pas wordt opgetreden wanneer het duidelijk misloopt.

In het rapport ‘E i V’ wordt de suggestie (Het Nieuwe Leren) uit 1966 onderbouwd, die ik destijds in de discussie met betrekking tot het thema H.T.S. nieuwe stijl naar voren heb gebracht. Het zal duidelijk zijn dat ik deze suggestie nog steeds onderschrijf.

De definitie unificatietheorie begint met het vraagstuk van het ego. Het ego heeft alles met keuzebewustheid, de levenskwaliteit te maken. De filognosie integreert het westerse denken met de Vedische filosofie, de essentie van de Islam inbegrepen.

Het is mogelijk oude inzichten aan nieuwe inzichten te toetsen. Uiteindelijk blijkt dat er niets nieuws is onder de zon.

Voor alsof het een wiel was in het midden van een wiel (Deel I, p. 157) of als het ware een wiel in het midden van een wiel was (Deel II p. 629) kan ook gelezen worden een kleine kringloop binnen een grote kringloop of de levenscyclus van een mens (menselijke natuur) binnen de levenscyclus van een universum (Het wiel van dharma). Op aarde vinden analoge energetische processen plaats (Wet van analogie: ‘Zo Boven zo Beneden’). Een elektronenschil (SCHILLEN) kan met de baan die een planeet beschrijft worden vergeleken. In de Éne werkelijkheid komen steeds dezelfde zich repeterende patronen van heel klein (atoom) tot heel groot (meta-universum) naar voren.

In zijn boek WDNKW (p. 299) geeft Gerrit Teule in één tekening zelfgelijkvormigheid, de absolute en relatieve ruimte weer. Eon staat voor de absolute ruimte en atoom, molecuul, cel, lichaam en aarde voor de relatieve ruimte ('Openbare ruimte'). Aan deze reeks kunnen het brein, sterrenstelsels en het universum worden toegevoegd. Het verschil tussen een absolute en relatieve ruimte is de levensduur. De absolute ruimte (non-lokale ruimte) heeft een eeuwige levensduur, bij de relatieve ruimte kan de levensduur zelfs vele miljarden jaren bedragen. Het universum heeft op haar beurt een langere levensduur dan een sterrenstelsel binnen het universum. Een eindig universum maakt onderdeel uit van het heelal (meta-universum). Een relatieve ruimte heeft een duidelijk beginpunt en eindpunt, alpha en omega.

Marcelo Gleiser treedt in de voetsporen van Blavatsky, Martinus Veltman, Machiel Karskens, Roger Penrose, Lee Smolin en Abraham Pais:
Madame Blavatsky over de studie van de Theosofie (genoteerd door Robert Bowen), Blavatsky zegt:
Als je denkt dat je uit De Geheime Leer een bevredigend beeld van de samenstelling van het universum kunt krijgen, dan zal deze studie je alleen maar verwarren. Het boek is niet bedoeld om zo'n definitieve uitspraak te doen over het bestaan, maar om je in de richting van de Waarheid te leiden.

Het lijkt er op dat de aanhangers van de evolutietheorie voor het Higgsdeeltje gaan en de mensen met een spirituele inslag voor het spanningsveld tussen twee polen, de reciprociteit. In supersymmetrie heeft ieder elementair deeltje een zogenaamde supersymmetrische partner.
Naar men aanneemt spelen spiegelneuronen (spiegelsymmetrie) een rol bij het begrijpen en interpreteren van de acties van anderen en het leren van nieuwe vaardigheden door imitatie. Schepping en bewustzijnsevolutie staan niet los van elkaar, maar correleren met elkaar.

Wanneer iedereen zich netjes aan de wet houdt ontstaat er op aarde net als in de hemel een volmaakte werkelijkheid. Dit wordt ook door de weegschaal van Vrouwe Justitia, de godin der gerechtigheid, uitgedrukt. Er is bij volledige balans van de weegschaal geen zwaard, geen straf nodig.

Gottfried Leibnitz Charles Montesquieu
1. Autonomie van de esthetiek ----3. Universaliteit van de moraal1. Wetgevende macht ----3. Rechtsprekende macht
||||
4. Uniek ----2. Objectiviteit van de wetenschap4e Macht ----2. Uitvoerende macht

De Vierde , de Vijfde (belangengroepen) en de Zesde macht (Mediahype, Mediacratie) kunnen enerzijds aan de balans bijdragen anderzijds de balans verstoren. Aanvankelijk is in het onderstaande rechter kwadrant van deze indeling gebruik gemaakt. In de nieuwe indeling worden de media nu als vijfde macht en de adviesbureaus als zesde macht aangemerkt. In het rechter kwadrant worden de adviesbureaus en de belangengroepen tot de vijfde macht gerekend.

Wikipedia categorieën:  
UnificatietheorieDefinitiesTrias Politica en deMassamedia
4.b Natuur6. Wetenschap 
4.a Mens en Maatschappij2. Techniek4.b Vierde hogere MachtZesde Macht, Zenders
7. Hermeneutische Cirkel ----5. Reflexief Bewustzijn4.a Vierde lagere Macht ----2. Uitvoerende macht
||||
4. Ether-paradigma ----6. Meta-leren1. Wetgevende macht ----3. Rechtsprekende macht
1. Persoon3. WikipediaOntvangersVijfde Macht
7. Heelal5. Religie 
Snijpunt diagonalen: Cultuur  

Bij de diagonalen 1./2. en 3./4. gaat het om het basisprincipe, de complementariteit, de wisselwerking tussen het wat en het hoe en vice versa tussen beide polen op één diagonaal, maar hetzelfde mechanisme bestaat ook weer tussen beide diagonalen etc. Hierbij kan men denken aan wat de Taoïsten de "10.000 dingen" noemen. Het gaat er om in de '10.000' dingen, in de complexe werkelijkheid het patroon in het geheel te herkennen.

Matthijs Schouten probeert aan te tonen dat alles wat wij over de natuur denken beelden zijn die te maken hebben met de cultuur waarin wij leven.
Er is niet zozeer een milieucrisis alswel een identiteitscrisis. Waar de mensen eens goed naar zouden moeten kijken is de vraag: hoe zie ik mijzelf hier op aarde, hoe zie ik mijzelf ten opzichte van mijn medeschepselen? De mens wordt in de omgang met de aarde nog het meest gedreven door hebzucht en bezitsdrang – egoïstische abstracte 7 (Volkskrant 15 december 2010).
Net zo goed als er nooit een helder openbaar debat is gevoerd over de eerdere steunverlening aan Griekenland en Ierland. Steeds werden we geconfronteerd met de uitspraak: ‘we staan met de rug tegen de muur. Als we nu niet inspringen vallen ook Nederlandse banken en pensioenfondsen om, dus we moeten wel’.
Als volksvertegenwoordiger weet ik wat mijn voorkeur heeft en doe ik een oproep aan alle politici: verbreek de stilte, en heb de moed om gezien de huidige problemen van de eurozone openlijk te debatteren over alle mogelijke alternatieven. En laat niet gijzelen door de financiële instellingen.

In plaats van de 4e, 5e en 6e macht te faciliteren dienen politici, lees de overheid voor wat betreft de klimaatproblematiek en de distributie van de schaarse natuurlijke grondstoffen zelf het voortouw te nemen.

De overheid heeft haar collectieve taken voor een belangrijk deel aan de markt overgedragen. Anticyclische begrotingspolitiek (Keynesianisme) heeft daardoor beduidend minder effect. Was voor de kredietcrisis ogenschijnlijk van een 'win-win' situatie, nu is er van een 'lose-lose' situatie van de euro sprake. Door de kredietcrisis is recent het non-interventieprincipe, de politiek bemoeit zich niet met centrale bankiers en andersom gebeurt dat evenmin, doorbroken.

Om een begin te maken met het oplossen van de kredietcrisis is een paradigmawisseling in het denken noodzakelijk. Of zoals Albert Einstein stelt:
Je kunt een probleem niet oplossen vanuit hetzelfde soort denken dat tot het probleem heeft geleid.
Is het wenselijk dat de spanningen in de wereld toe - of afnemen?
Om te voorkomen dat de wal (Q-koorts dossier) het schip keert is een paradigmawisseling noodzakelijk.

Hoe discutabel is de door de politiek aangestuurde overheid(shuishouding)?
Het betekent ook dat het door de overheid gestimuleerde ongebreidelde marktdenken, de distributie van de schaarse natuurlijke grondstoffen op basis van de macht van multinationals uiteindelijk tot een catastrofe zal leiden.

In de woorden van ex-premier Wim Kok: De essentie van het 'poldermodel' is dialoog en evenwicht. Bij dialoog hoort tegenspraak en bij evenwicht tegenwicht. Het belangrijkste voor het goed functioneren van de overheid is tegenspraak, tegenwicht. Dit geldt ook de passieve houding van de overheid voor wat betreft de toekomst. Voor een doeltreffende aanpak van maatschappelijke vraagstukken is een actievere, van het private domein onafhankelijker opstelling van de overheid gewenst. Met onafhankelijk wordt bedoeld dat de overheid zich minder door politieke machtspelletjes moet laten beïnvloeden.

De tijdgeest wordt door het individuele consumentengedrag en het collectieve stemgedrag tot uitdrukking gebracht.

Net als 'Scheppingsleer en Bewustzijnsevolutie' ('Intelligent Design en Creativethink') zijn ’Bewustzijnsevolutie en Darwin's Evolutietheorie' de twee kanten van een medaille.

Cultuursociologie bevindt zich op het snijvlak tussen Cultuurwetenschappen en Sociologie, Culturele psychologie tussen Cultuurwetenschappen en Psychologie, Sociobiologie tussen Sociologie en Biologie, Evolutiepsychologie tussen Evolutie en Psychologie, Paleontologie tussen Geologie en Biologie, Geochemie tussen Geologie en Scheikunde en Geofysica tussen Geologie en Fysica.

Ligt het dan niet voor de hand dat op het snijvlak van de geesteswetenschappen en de natuurwetenschappen het gemeenschappelijke raamwerk van de Unifcatietheorie ligt?
De geschiedenis leert dat de oplossing van de Unificatietheorie, het levensmysterie al millennia bekend is. Het hangt er alleen maar vanaf hoe je het probleem formuleert. Hoe selectief zijn we als waarnemer?

====

De volledigheid is als water (Kwintessens, 'Wijsheid en Dwaasheid', Lof der zotheid)

De volledigheid is als water, Laozi:
Wanneer iemand zou willen regeren en iets tot stand zou willen brengen door handeling, besef ik dat hij niet slagen kan. Het koninkrijk is een geestelijk ding en kan niet door handelen worden verworven. Hij, die het op die wijze zou willen winnen, vernietigt het. Hij, die het in zijn greep zou willen vasthouden, verliest het. Een geestelijk koninkrijk wordt alleen werkelijk veroverd door vrij te zijn van doelstelling en activiteit. De wijze is niet menslievend of goed,
de volledigheid is als water. Water doet goed aan alle wezens en strijdt niet. Het woont op plaatsen door alle mensen veracht. Daarin komt de wijze Tao nabij. Hij leeft graag op lage plaats. Zijn hart mint de diepte. In weldoen mint hij de liefde. In spreken de waarheid, in bestuur de orde, in werken bekwaamheid, in handelen de geschikte tijd. Hij strijdt niet, daardoor treft hem geen blaam.
Wislawa Szymborska:
Uit het raam heb je een mooi uitzicht op het meer,
maar dat uitzicht ziet niet zichzelf.
Kleurloos en vormloos, stemloos, geurloos
en pijnloos bestaat het op deze wereld.

Er drijft een wolk in dit vel papier
Als je een dichter bent, dan zie je duidelijk dat er een wolk drijft in dit vel papier. Zonder wolk is er geen regen; zonder regen kunnen de bomen niet groeien; en zonder bomen kunnen we geen papier maken. De wolk is nodig voor het bestaan van het papier. Als de wolk er niet is, kan dit vel papier er ook niet zijn... Als we nog dieper in dit papier kijken, kunnen we er zonneschijn in zien. Als de zon er niet zou zijn, kan het bos niet groeien... En zo weten we dat er ook zonneschijn in dit vel papier is. Als we nog langer kijken, kunnen we de houthakker zien die de boom velde en hem naar de fabriek bracht waar hij omgevormd werd tot papier. En we zien de tarwe. We weten dat de houthakker niet kan leven zonder zijn dagelijks brood en daarom is de tarwe die zijn brood werd, eveneens in dit vel papier. En ook zijn vader en zijn moeder zijn in dit papier... Als we nog dieper kijken, zien we dat we er ook zelf in zijn. Dat is niet zo moeilijk in te zien: wanneer we naar een vel papier kijken, wordt het vel een deel van onze waarneming... We kunnen dus zeggen dat alles hier is, in en met dit vel papier. Er is niets aan te wijzen dat niet hier is - tijd, ruimte, de aarde, de regen, de mineralen in de bodem, de zon, de wolk, de rivier, de warmte... Dit vel papier bestaat omdat al het andere bestaat.
Thich Nhat Hanh, cit. in De natuur als beeld in religie, filosofie en kunst, Matthijs. G.C. Schouten, KNNV Uitgeverij, Utrecht, 2001
Heruitgave 'Spiegel van de natuur' , het natuurbeeld in cultuurhistorisch perspectief

Matthijs Schouten Ik zou de natuur haar eigen stem willen geven.

Onderzoek naar wijsheid en dwaasheid (Prediker hoofdstuk 1 vers 12-18):
12 Ik, Prediker, was koning van Israël in Jeruzalem. 13 Ik heb met heel mijn hart elke vorm van wijsheid onderzocht, want ik wilde alles wat onder de hemel gebeurt doorgronden. Het is een trieste bezigheid. Een kwelling is het, die de mens door God wordt opgelegd. 14 Ik heb alles gezien wat onder de zon gebeurt, en vastgesteld dat het niet meer is dan lucht en najagen van wind. 15 Wat krom is kan niet recht worden gemaakt, en wat ontbreekt kan niet worden meegeteld. 16 Ik zei tegen mezelf: Ik heb meer en groter wijsheid verworven dan iedereen die voor mij in Jeruzalem heeft geregeerd. Ik heb veel wijsheid en kennis opgedaan. 17 Ik heb me er met hart en ziel voor ingespannen te ontdekken wat wijs is, en wat dwaas en onverstandig is. Maar ook dat, zo heb ik ingezien, is enkel najagen van wind. 18 Want wie veel wijsheid heeft, heeft veel verdriet. En wie kennis vermeerdert, vermeerdert smart.

Evolutie van de mens (Oude - en Nieuwe testament).

Vier vragen van Tinbergen
Niko Tinbergen heeft de vier vragen opgesteld waar de meeste ethologen tegenwoordig van uit gaan bij het opstellen van een onderzoek. De eerste twee vragen behoren tot de proximate analyse (directe oorzaken van de vorming van het gedrag) en de laatste twee vragen behoren tot de ultimate vragen (hoe evolutionaire krachten het gedrag gevormd hebben over de tijd).
• Directe stimuli: Welke stimuli veroorzaken het gedrag?
• Ontwikkeling: Hoe verandert het gedrag gedurende het volwassen worden van het dier?
• Overlevingsfunctie: Hoe beïnvloedt het gedrag de kans op overleving en reproductie?
• Evolutionaire geschiedenis: Hoe verandert het gedrag als een functie van de evolutionaire geschiedenis, of fylogenie, van het bestudeerde dier?

Table of categories

  Diachronic vs.Synchronic Perspective
  Dynamic ViewStatic View
  Explanation of current form in terms of aExplanation of the current form of species
  historical sequence
 Proximate ViewOntogenyMechanism (Causation)
 How an individual organism'sDevelopmental explanations for changes inMechanistic explanations for how an
How vs. Whystructures functionindividuals, from DNA to their current formorganism's structures work
QuestionsEvolutionary (Ultimate) ViewPhylogenyAdaptation (Function)
 Why a species evolved theThe history of the evolution of sequentialA species trait that evolved to solve a
 structures (adaptations) it haschanges in a species over many generationsreproductive or survival problem in
   the ancestral environment

====

Ecce Homo (Paradigmawisseling, Morele kompas, Ommekeer, Zelfregulering, ’Hoofdroute’)

Barack Hussein Obama: It ought to concern every person, because it is a debasement of our common humanity. It ought to concern every community, because it tears at our social fabric. It ought to concern every business, because it distorts markets. It ought to concern every nation, because it endangers public health and fuels violence and organized crime. I’m talking about the injustice, the outrage, of human trafficking, which must be called by its true name - modern slavery.
Stelling: Voor een juiste balans tussen individuele en collectieve belangen dienen net als 'Kerk en Staat' het 'publieke en private' domein duidelijk door een derde domein (derde weg, middenweg, rechtvaardigheid, ‘bron van harmonie’) van elkaar te worden onderscheiden. Het privatiseren van de publieke sector komt er in feite op neer dat de overheid in eigen doel schiet. Door het stuur uit handen te geven los je geen problemen op. Het mechanisme evenwicht door tegenwicht, these + antithese = synthese, heeft gefaald. Hoofdoorzaak van het onbehagen in de maatschappij is dat de overheid religie buiten hun referentiekader heeft geplaatst.

Om vroegere collega's te ontmoeten organiseerde Tata Steel, in het kader van 110 jaar Staal in de IJmond maandag 24 september jl. een dag voor gepensioneerden. Het was een genoegen de seniorendag te bezoeken en de oude Hoogoven sfeer op te snuiven. Het enthousiasme van de Tata Steel medewerkers op deze dag was indrukwekkend. Met heel wat Hoogoven collega's heb ik herinneringen kunnen uitwisselen. Mijn eerste kennismaking met Hoogovens was in 1965 toen ik als student HTS werktuigbouw stage liep in Oxystaalfabriek 2. Door de excursies naar de verschillende fabrieken en als voorzitter van de volontairsvereniging, in die tijd ca. 40 voluntairs, heb ik met alle bedrijfsonderdelen kennis gemaakt. In 1972 werkte ik voor de afdeling Staaltoepassingen, onderdeel van de Research en Bedrijfslaboratoria.

In 2015 heb ik de asbestpanelen op het dak van mijn paardenschuur door bij Tata Steel gefabriceerde sandwich panelen laten vervangen.

Staal voor constructieve doeleinden en zijn toepassing in de toekomst (Labdata Harry Nijhof 3e jaargang nr. 3 augustus 1971 - Samenvatting):
Ook sandwich panelen en op de bouwplaats samengestelde wandpanelen komen meer en meer in zwang.
Toekomst op staal bouwen
Onze maatschappij kenmerkt zich door een toenemende complexiteit. Dit heeft tot gevolg dat, om tot een juiste beslissing te komen er in het algemeen meer factoren bij zullen moet worden betrokken. Onderwerpen als milieubeheer, stijgende bouwkosten, personenvervoer en overbevolking komen steeds meer op de voorgrond te staan. etc.
Hoe deze problemen zullen worden aangepakt, zal in sterke mate afhangen van de visie van de overheid. etc. Beslissingen van een regering kunnen met betrekking tot het staalgebruik, dus zowel een positieve als negatieve uitwerking hebben. Om boven gesignaleerde problemen realistisch op te lossen, moeten ze in een ruime context worden bezien.

In kwalitatieve zin trekt de overheid zich terug, echter niet in kwantitatieve zin. De terugtredende overheid meent door het bevorderen van marktwerking de werkelijkheid beter te kunnen beheersen. Dit is slechts gedeeltelijk waar. Een kenmerk van politici is dat in plaats van de ander centraal te plaatsen men graag een ander verantwoordelijk houdt. Een probleem met politieke consensus (country club management stijl) is dat voor een specifieke beslissing nooit één persoon verantwoordelijk is. Door de beslissingsmacht aan de markt over te laten wassen politici hun handen in onschuld.

In plaats van de 4e, 5e en 6e macht te faciliteren dienen politici, lees de overheid voor wat betreft de klimaatproblematiek en de distributie van de schaarse natuurlijke grondstoffen zelf het voortouw te nemen.

Jeroen Buve van de Geert Grote Universiteit te Deventer is ‘de grootste Nederlandse filosoof van deze tijd’. Dat zegt Prof. Mr A.Q.C. Tak in de onlangs verschenen vijfde geheel herziene en geactualiseerde druk van zijn 4-delige standaardwerk over Het Nederlandse Bestuursprocesrecht in Theorie en Praktijk (Wolf Legal Publishers, 2014).
Daarom denk ik dat de Nederlandse filosofen pas wakker zullen worden als eerst de beoefenaren van alle andere disciplines in binnen- en buitenland het belang van de theorie van de veritas duplex zullen hebben ingezien. Maar ik ben hoopvol over de jongeren van nu: die begrijpen mijn verhaal meteen.’
Een nieuw paradigma. Niet minder dan dat wordt voorgesteld door Jeroen Buve, filosoof, bedenker van de theorie van de dubbele waarheid (veritas duplex) en geestelijk vader van een nieuw soort inrichting voor onderzoek en onderwijs, de Geert Grote Universiteit in Deventer. Zijn theorie staat compact vervat in Liber Universitatis. Aan de slapende intellectuelen van de Lage Landen.
J. Buve boek Liber Universitatis - Aan de Slapende Intellectuelen van de Lage Landen (Piet Ransijn recensie: Complementaire kennis en de ‘tweeledige waarheid’ van Plato en Aristoteles), het reflexief bewustzijn.

Hegeliaanse dialectiek
Innerlijke tegenstellingen (p. 4/5):
Ieder inzicht dat wij gedurende het proces van geestelijke groei verwerven, blijkt op zeker moment incompleet. Sterker nog, ieder inzicht lijkt een tegenovergesteld inzicht op te roepen. Zoals de Franse Revolutie begon als een positief uitvloeisel van het verlichtingsdenken, zo bleek het in zich het zaad van de guillotineterreur te dragen. Volgens Hegel kampen wij als mens steeds met de innerlijke tegenstellingen van onze inzichten. Maar we staan daar niet machteloos tegenover. De geschiedenis van de mensheid laat zien, hoe mensen steeds inventiever hebben gezocht naar oplossingen voor de problemen waarvoor ze gesteld werden, en zo stap voor stap een groter zelfbewustzijn ontwikkelden.

Abram de Swaan Het financiële regime. Over de gevolgen van een moderne dwaalleer (Thomas More Lezing 2010).
Het model van de publiek-private-samenwerking is aan herijking (zie IJktheorie) toe.

De ’Hoofdroute’ heeft betrekking op de Gulden middenweg, het Rechterpad op Balancerend leiderschap.

De vraag kan worden opgeworpen of de perverse prikkels van de bonussencultuur en de 'bijklussende' wetenschappers, politici en overheid de kwaliteit van de besluitvorming verbetert of juist aan de chaos in de maatschappij debet is?

De hamvraag is dan of de nauwere verwevenheid van de 'publieke met de private' sector de kwaliteit van de samenleving echt verbetert? Het rapport ‘E i V’ verdedigt de stelling dat dit niet het geval is. Door de verzelfstanding van de wooncorporaties, de zorg en het onderwijs heeft de overheid het stuur uit handen gegeven. De door de overheid gestimuleerde marktwerking heeft een averechts effect, de valkuil van de schijnmarkt opgeleverd. In het economisch verkeer dienen om, welzijn en welvaart, de productiviteit te verbeteren de spelregels drastisch te worden herzien.

Met behulp van het morele kompas wordt aangetoond dat de driehoek van Pythagoras en de platonische lichamen op elkaar aansluiten. Plato had al door dat het gaat om de relatie tussen de onzichtbare binnenwereld van de geest en de zichtbare materiële buitenwereld. Het latijnse woord religare betekent verbinden, het materiële met het geestelijke, het zichtbare met het onzichtbare, de aarde met de hemel. Plato had een holistische visie op de complexe werkelijkheid.

De overlevingsstrategie survival of the fittest heeft op de supersymmetrie - de menselijke natuur - dat wat alle menselijke wezens met elkaar gemeen hebben, 'goed en kwaad', de grondbeginselen van de ethiek die nooit veranderen betrekking. Het eindige universum staat tegenover de oneindige bewustzijnsevolutie ('individueel en collectief') van En-soph. Het zijn de ééndimensionale denkers die menen dat zij de wijsheid in pacht hebben. Er is sprake van een oud patroon, dat steeds weer terugkeert, alleen veranderen de acteurs in de loop van de tijd. De visie achter het 5Ddenkraam is om de wisselwerking in het informele circuit, de inner circle transparanter te maken.

Biologe Dr. Irene Tieleman Hecht netwerk van eten en eters, Volkskrant 28 april 2007:
Een ‘ecosysteem’ is het geheel geheel van planten, dieren en micro-organismen (Model / experimental ecosystem) in een bepaalde omgeving. Alle onderdelen (bodem, planten, dieren, klimaat) zijn onderling van elkaar afhankelijk, en in een felle strijd om het voortbestaan verwikkeld. In het leven gaat het om eten en gegeten worden,om voedselketen en kringlopen. Steeds op zoek naar stabiel evenwicht. Maar het is moeilijk om de grenzen van een systeem te definiëren, zelfs het ecosysteem Aarde is afhankelijk van de zon. In een ecosysteem is alles met elkaar verbonden. De relaties bestaan voor een belangrijk deel uit eten.

De complexiteit in het samen leven ontstaat door de interacties, met name tussen luisteren en spreken - actie en reactie - de ‘spanningsrelatie’ tussen personen. De zoektocht om effectieve samenwerking te realiseren is volgens Eric van Damme nog in volle gang.

In De Gammacanon (51 en slot) toont Jaap Dronkers de sociale ongelijkheid, de asymmetrieën op aarde.

Jan Börger: De Basis van alle cultuur is de ether, d.w.z. de eenheden voor zich gedacht en de eenheden in-een gedacht en dat tegelijkertijd. Dit verschijnsel, het ‘en-en’/‘of-of’-mechanisme ligt ook aan het prisoner’s dilemma dat Eric van Damme aanhaalt ten grondslag.
De lemniscaat van Daniel Ofman toont het creatieproces, het laat zien hoe de Tetrade met de Triade, de ‘natuurlijke selectie’ wordt verbonden. Het heelal bestaat omdat we het kunnen waarnemen. Er moet een tegenstelling zijn tussen subject en object, anders kan niet van bewustwording worden gesproken. Uiteindelijk draait het om de vraag welke leraar geeft je echt inspiratie?

Het transformatieproces, wordt in het 5Ddenkraam door de lemniscaat gesymboliseerd. Het creërend vermogen berust op dynamische, universele krachten. Universele krachten zorgen voor balans. De lemniscaat, de band van Möbius verbindt de continu met elkaar afwisselende binnen - en buitenkant met elkaar. Wat binnen is wordt buiten en omgekeerd. De lemniscaat geeft aan dat we niet in een loop (Schizoîdie cq. Schizofrenie) zitten maar met de spirituele energie, de Triade zijn verbonden. Het onmogelijke wordt mogelijk. In dit kader is vooral het split-brain-onderzoek van Roger Sperry relevant.

Om de boel bij elkaar te houden is volgens Jared Diamond juist de religie uitgevonden. Een crisis, chaos ontstaat echter wanneer we de zelfgelijkvormigheid (wederkerigheid) van karma-nemesis negeren.

De Geheime Leer Deel I, hoofdstuk 16 Cyclische evolutie en karma (p. 714):
Het is dus niet karma dat beloont of straft, maar wij belonen of straffen onszelf, al naar gelang wij met de natuur samenwerken en door middel van haar handelen, en ons houden aan de wetten waarop die harmonie berust, of – die wetten overtreden.

Zelfgelijkvormigheid van de chaostheorie brengt de weerkaatsing, het projectiemechanisme (zelfreferentie) tussen Leraar en Leerling tot uitdrukking.

En God zei: Laat Ons mensen maken naar ons beeld, als onze gelijkenis, opdat zij heersen over de vissen in de zee en over het gevogelte aan de hemel en over het vee en over de gehele aarde en over al het kruipende gedierte dat op de aardbodem kruipt. En God schiep de mens naar zijn beeld; naar Gods beeld schiep Hij hem; man en vrouw schiep Hij hen”. (Genesis 1:26; vergelijk 9:6)

Plato was een van de eersten die wees op de universele betekenis van nabootsend gedrag. Maar wat Plato echter niet deed, is wijzen op het gedrag dat zich richt op bezitten. Voor René Girard is nu juist dit toe-eigeningsgedrag uitermate belangrijk om nabootsing te kunnen verklaren. Veel wetenschappers hebben Plato gevolgd in het reduceren van nabootsend gedrag tot een aspect van mindere betekenis en waren hierdoor niet in staat de centrale rol, die imitatie heeft in het menselijke samenleven, te zien. Mimesis is essentieel voor de morele catharsis, aldus Aristoteles.

Het Ether-paradigma laat net als het morele kompas, de levensboom en het enneagram zien dat het goede nieuws is dat er een zelfreinigend, een zelfregulerend vermogen in het systeem zit ingebakken. Het gaat er in de filognostische spiritualiteit om in het denken dogmatismen en persoonlijke meningen te signaleren.

Matthijs Schouten probeert aan te tonen dat alles wat wij over de natuur denken beelden zijn die te maken hebben met de cultuur waarin wij leven.
Er is niet zozeer een milieucrisis alswel een identiteitscrisis. Waar de mensen eens goed naar zouden moeten kijken is de vraag: hoe zie ik mijzelf hier op aarde, hoe zie ik mijzelf ten opzichte van mijn medeschepselen? De mens wordt in de omgang met de aarde nog het meest gedreven door hebzucht en bezitsdrang – egoïstische en naar zichzelf gerichte impulsen.

De humanistische psychologie van Maslow, het Ei van Assagioli en het metamodel in NLP brengen het 1e, 2e en 3e grondbeginsel van de theosofie tot uitdrukking. Maslow belicht in het bijzonder het 1e grondbeginsel ‘het onkenbare’, namelijk transcendentie, dat wat de mens overstijgt. De transpersoonlijke psychologie van Roberto Assagioli legt de nadruk op synthese, het 2e grondbeginsel verschijnen en verdwijnen (identificatie en disidentificatie) en bij NLP komt de systeemhiërarchie, het 3e grondbeginsel duidelijk naar voren. Het boek Psychosynthese van Roberto Assagioli laat duidelijk zien dat hij zich door de theosofie heeft laten inspireren. Zowel zijn moeder als zijn vrouw waren theosoof.

René Meijer boek De Ether Bestaat! (p. ii):
In die aanvankelijke aantrekking tot elkaar waardoor er leven wordt verwekt, er schepping is, en er daarna ook weer afstoting of vernietiging is, is er dus sprake van zowel een cyclisch als een lineair aspect van de beweging van de materie die we als de werking van de tijd omschrijven.
In feite betreft het twee effecten van de werking van de tijd die er zijn als fundamentele natuurkrachten:
de expanderende en de contraherende kracht; de centrifugale en de centripetale kracht, de middelpuntvliedende en de middelpuntzoekende kracht van de lineaire en de cyclische tijd.

Freek van Leeuwen: onderscheidt, net als het 5D-concept ‘Geest - Ziel - Lichaam’. Het rapport 'E i V ' sluit op zijn boek De Levensweg aan en maakt van zijn ‘verklarende woordenlijst’, de begrippen Aantrekking, Afstoting, Middelpuntvliedend en Middelpuntzoekend gebruik.

Matthijs Schouten maakt net als H.P. Blavatsky, Terezinha Franca Kind, Rudolf Steiner, Freek van Leeuwen en Klaas van Egmond in zijn boek Een vorm van beschaving (p. 130, 168, 274) van het onderscheid tussen middelpuntvliedend en middelpuntzoekend gebruik.

René Meijer verbindt in zijn boek De Ether Bestaat! beide krachten met de lineaire en cyclische tijd. De tijd dimensionaal bezien herbergt het hele mysterie van onze kleine ziel tot aan de grote wereldziel (universele ziel of anima mundi, chaos, fundamentele gelijkheid van alle zielen met de Universele Overziel), ongeacht de religie. De vrije keuze, de vrije wil die we hebben ligt als het ware op deze grenslijn tussen het absolute en het relatieve van de toekomst en het verleden. De absolute tijd, het eeuwige nu dat tot op het punt van niet-zichtbaar-bestaan tussen verleden en toekomst is ingeklemd, impliceert dat de waarheid van de keuzes die we maken steeds in het midden ligt. Als we in die persoonlijke keuze dan met een positief beeld van de tijd de zaken meer open laten en vertrouwen op het zelforganiserend vermogen dat er is in de negentropie van de cyclische tijd van het universum, kunnen we de vrees de baas worden die er bestaat voor de chaos vereenzaming en verwildering die er is als gevolg van de entropie van de lineaire tijdvormen. De tijd is niet alleen maar destructief.

Het ‘en-en’/‘of-of’-mechanisme, de tegenstelling tussen ‘Entropie en Negentropie’ kan met de tegenstelling tussen 'Sat-Asat' worden vergeleken. Sat is de onveranderlijke, de altijd aanwezige en eeuwige wortel (Oer-chaos, oerbron, oerstof), waaruit en waardoor alles voortkomt. Sat wordt geboren uit Asat, en Asat wordt voortgebracht door Sat. Het mechanisme ‘Sat-Asat' geeft al in rudimentaire vorm de chaostheorie weer.

Een dissipatief systeem of dissipatieve structuur is een open systeem dat met zijn omgeving energie en materie uitwisselt. Prigogine toonde aan dat hoe groter de complexiteitsgraad van een dissipatief systeem, hoe groter de kans dat het op een hoger complexiteitsniveau een (relatieve) stabiliteit bereikt. Leven 'eet' entropie : het bezit de potentie nieuwe vormen te creëren & oude vormen overbodig te maken. Dit 'eten' van de entropie (entelechie) is in feite de negatie van entropie & thermodynamische pijl en heet dus negentropie.

Lerende oganisaties maken van het principe van de verborgen ordening van de chaostheorie gebruik.

Materie-bewustzijn van Teilhard heeft op het universele bewustzijn (’Energie en Materie’) betrekking. Zonder geest (bron: 'Energie') bestaat er geen bewustzijn en zonder 'Materie' (voertuig) geen bewustzijn. 'Geest en Materie' horen bij elkaar als de twee zijden van een medaille, die door het ‘Ether-paradigma’ (etherisch dubbel) met elkaar worden verbonden. Het etherische dubbel is de blauwdruk waarnaar het fysiek lichaam gebouwd is. Men moet begrijpen dat de fysieke vorm van de mens niet eenvoudigweg geschapen wordt door de wisselwerking van fysische faktoren.

De zingeving van het leven - het doel - een duurzame samenleving bevorderen en de route, die we in het leven bewandelen, dus hoe wenden we onze energie aan - 'Wat en Hoe' vallen uiteindelijk samen - zijn één en hetzelfde. Het proces dat wordt doorlopen kan worden vergeleken met zoals Carl Jung stelt: Mijn leven is de geschiedenis van een zelfverwerkelijking van het onbewuste.

Ordening is het tegendeel van chaos. De hamvraag is dan hoe verander je chaos in harmonie?
In het rapport Eenheid in Verscheidenheid worden de contouren geschetst hoe probleem en oplossing met elkaar samenhangen. De oplossing van het ééndimensionale marktdenken ‘u vraagt, wij draaien’ heeft een psychologische (Deel IV), een sociologische (Deel V) en een filosofische (Deel VI en VII) dimensie.

In het 5Ddenkraam wordt als het ware de gnostieke synthese van wetenschap, religie en filosofie tot uitdrukking gebracht en berust op psychologische (stoffelijke), sociologische (verstandelijke) en filosofische (monadische) gezichtspunten. Bij dit concept gaat het om de juiste transformatie tussen binnen en buiten en vice versa. De ziel, de schakel tussen 'geest en lichaam' staat daarbij centraal. Bij de individuele kant gaat het om de zelfkennis. De grote leraren van de mensheid, zoals Christus, Boeddha, Plato en Confucius, hebben over ethiek eigenlijk hetzelfde gedacht ‘Alle dingen dan die gij wilt dat u de mensen doen, doet gij hun ook alzo; want dat is de Wet van de Profeten’.
Het element ether, de kwintessens brengt de synthese, de energetische samenwerking op het emotionele, mentale en spirituele vlak tot uitdrukking.

De kosmologie heeft de afgelopen eeuw boeiende theoretische constructies en hypothesen laten zien. Desalniettemin zijn we weer terug bij af. Of met andere woorden het rentmeesterschap, we zijn zelf voor het leven, het wel en wee op aarde verantwoordelijk. De vrije wil zit in de keuze tussen de natuur (meditatie, bevrijding) en de cultuur (neurose, schijnvrijheid). Om een cultuuromslag te realiseren gaat het uiteindelijk om een integrale, interdisciplinaire denktrant, de synthese tussen de drie domeinen van de alfa-, béta- en gammawetenschappers, die het parochiale denken, de symboolpolitiek van het ’eigen koninkrijkje’, de 'Bv-ego' overstijgt.

====

Zie ook:

Boeken:

Externe Links

Categorie: Auteurs


Deze pagina werd sedert 3 maart 2008 keer bekeken.